30/1/08

12 χρόνια μετά...

...ποιοι τους έχουν ξεχάσει;


Δεν ξέρω τι πρέπει να γράψω ώστε να νιώσω ότι τιμώ τη θυσία τους. Γράφω και σβήνω, ξαναγράφω και ξανασβήνω. Τίποτε δεν είναι αρκετό. Καμία λέξη, όσο βαριά κι αν είναι, δε φαίνεται να φτάνει.

Θα αρκεστώ σε ένα απλό και γνήσιο Ευχαριστώ:
σε αυτούς που θυσιάστηκαν για μια Πατρίδα που ήξεραν ότι θα τους ξεχάσει.
σε αυτούς που μας θύμισαν ότι υπάρχουν ιδανικά σε αυτόν τον τόπο.
σε αυτούς που αντιστάθηκαν και δεν πρόδωσαν τις αξίες αυτού του Έθνους.
σε αυτούς που εξακολουθούν να πιστεύουν σε αυτές.
σε αυτούς που συνεχίζουν να φυλάσσουν Θερμοπύλες, ενάντια στην αποβλάκωση της εποχής που διανύουμε.

Όσο τους θυμόμαστε η θυσία τους δε θα είναι μάταιη.

Και σε πείσμα πολλών, θα συνεχίσουμε να θυμόμαστε.

28/1/08

Καλό ταξίδι...


Ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος ολοκλήρωσε την επί Γης παρουσία του σήμερα το πρωί.

Ηγετική φυσιογνωμία αναμφισβήτητα, με τη δυναμική του φωνή έφερε κατά τη δεκαετή θητεία του την Εκκλησία στην πρώτη γραμμή. Κατέκτησε αυτό που μόνο για τους ιερωμένους δεν εθεωρείτο αυτονόητο: το δικαίωμα στην άποψη. Επί των ημερών του η Εκκλησία έπαψε να απουσιάζει από τα κοινωνικά δρώμενα. Αγαπήθηκε, αλλά και επικρίθηκε όσο κανείς προκάτοχός του. Ενέπνευσε, αλλά και προκάλεσε αντιδράσεις. Όπως όλοι οι ηγέτες, ένωσε και δίχασε ταυτόχρονα.

Έκανε λάθη. Ο απολογισμός του όμως είναι σίγουρα θετικός, καθώς άλλαξε ριζικά την εικόνα που είχε σχηματίσει η κοινωνία για την Εκκλησία. Ίσως και με εκπτώσεις σε επίπεδο πνευματικότητας, κατάφερε όμως να εκφέρει λόγο επίκαιρο, εύστοχο και γοητευτικό.

Στις δύσκολες στιγμές που πέρασε κατά το τελευταίο εξάμηνο δεν έλειψαν και όσοι ("επιστήμονες" τάχα) επεδίωξαν να επωφεληθούν και να προβληθούν. Ο Μακαριστός Χριστόδουλος πάλεψε για τις (μηδενικές) πιθανότητες επιβίωσης που είχε με εντιμότητα και ευθύτητα. Σε αντίθεση με ό,τι έπραξαν κατά το παρελθόν άλλα δημόσια πρόσωπα, μοιράστηκε τον πόνο της δοκιμασίας του με ολόκληρο τον κόσμο.

Έχει τονιστεί η αξιοπρέπεια και το θάρρος του μέχρι την ύστατη ώρα. Για τους λειτουργούς της υγείας αυτό δεν είναι ξένο. Χιλιάδες άνθρωποι παλεύουν καθημερινά με τις λιγοστές δικές τους πιθανότητες, και, εν προκειμένω, η δημοσιότητα κάθε άλλο παρά συνέβαλε στη βελτίωση της παρασχεθείσης περίθαλψης -το αντίθετο μάλλον...

Όμως αν κάτι αφήνει ως τη σημαντικότερη κληρονομιά ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, ίσως σημαντικότερο από όσα έπραξε και είπε κατά τη διάρκεια της ζωής του, είναι ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς όλους εμάς τους "γιατρούς": το δικαίωμα στον αξιοπρεπή θάνατο.

Όταν οι ελπίδες σβήνουν και ο θάνατος είναι πλέον θέμα χρόνου, όταν η ιατρική υποστήριξη δεν έχει πλέον τίποτε ουσιαστικό να προσφέρει, δεν υπάρχει τίποτα πιο σημαντικό από το να περάσει ο ασθενής τις τελευταίες στιγμές του στη ζεστασιά του σπιτιού του, στη θαλπωρή των οικείων του. Από κάποιο σημείο και μετά οι ιατρικές παρεμβάσεις δεν εξυπηρετούν την παράταση της ζωής, αλλά την παράταση της αγωνίας του θανάτου. Ο Μακαριστός Χριστόδουλος δίδαξε με το παράδειγμά του την ιατρική κοινότητα. Άφησε αυτήν τη ζωή στο σπίτι του, μακρυά από τους ξένους νοσοκομειακούς διαδρόμους, τα ψυχρά δωμάτια, τους καθετήρες και τους αναπνευστήρες, που ελάχιστα μπορούσαν να βοηθήσουν. Αυτή είναι η σημαντική κληρονομιά του. Η ανάγκη να ξαναβρεί η επιστήμη την ανθρωπιά της.

Είναι δεδομένο ότι οι ευχές όλων (ακόμη και όσων διεφώνησαν ίσως με τον τρόπο με τον οποίο επέλεξε να πορευθεί) για ανάπαυση τον συνοδεύουν.

Η μνήμη του θα μείνει άσβεστη στις ψυχές μας.

23/1/08

Εάν είχε κερδίσει ο Βενιζέλος...

Στη ζωή μπορεί να μην υπάρχουν "αν", καθώς πάντοτε είμαστε υποχρεωμένοι να δεχόμαστε και να αντιμετωπίζουμε την πραγματικότητα, ωστόσο τα υποθετικά σενάρια μπορεί να δείξουν πόσο σχετικά είναι ορισμένα πράγματα.

Εάν στις 11 Νοεμβρίου ο κ. Βενιζέλος είχε επικρατήσει, σήμερα θα ήταν πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ. Στέλνοντας σπίτι τους ορισμένα από τα στελέχη που συνδέθηκαν με το κόμμα στην μετά το 2004 εποχή, θα είχε την ευκαιρία ανανέωσης προσώπων. Τολμηρή υπόθεση η περίφημη ανανέωση προσώπων, ιδεών ή και συμβόλων. Αλλά αφού παραμένει υπόθεση, δεν μπορούμε να ξέρουμε πόσο τολμηρός θα ήταν ο νέος αρχηγός. Ακόμη όμως και αν δρούσε με την ίδια δειλία που έδειξε ο Παπανδρέου το 2004, όταν ο αηδιασμένος από την εξέλιξη τού ΠΑΣΟΚ κόσμος του απαιτούσε "να τα αλλάξει όλα" και εκείνος εκώφευσε, ορισμένες υποθέσεις δεν είναι τόσο "τολμηρές":

Κατ' αρχήν η συσπείρωση των ψηφοφόρων του κόμματος, μετά από μία μικρή περίοδο επιφυλακτικότητας απέναντι στον νέο ηγέτη, θα ανέβαινε στα ύψη. Ακόμη και χωρίς να έχει δει πολλά πράγματα από τον Βενιζέλο, ο απλός Πασόκος θα τον αντιμετώπιζε ως την καλύτερη πιθανότητα να ρίξει τη "δεξιά" (παρωχημένη ορολογία, η οποία όμως βρίσκει έδαφος στον νου ορισμένων ακόμη και σήμερα). Εάν συνυπολογίσουμε τη φυγή ψηφοφόρων τής ΝΔ, οι οποίοι θα μπορούσαν να βρουν καταφύγιο σε ένα σε άνοδο κόμμα, αλλά και την ελκυστικότητα του "καινούργιου" (ακόμη και αν δεν εκόμιζε ο νέος αρχηγός κάτι το πραγματικά και ουσιαστικά νέο), το να υποθέσουμε ότι τα ποσοστά του ΠΑΣΟΚ θα ήταν πολύ υψηλότερα είναι εύλογο.

Μπροστά στο ενδεχόμενο επανόδου του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία, η ΝΔ θα εμφάνιζε (παρά τη φυγή ψήφων προς τα αριστερά) εκ δεξιών συσπείρωση, δηλαδή επαναπατρισμό ψηφοφόρων που στράφηκαν προς τον ΛΑΟΣ εν είδει διαμαρτυρίας.

Αυτό το υποθετικό σενάριο λοιπόν, θα έφερνε ψήφους από Συνασπισμό και ΚΚΕ πίσω στο ΠΑΣΟΚ και από τον ΛΑΟΣ στη ΝΔ. Έτσι είναι επίσης εύλογο να υποθέσουμε ότι ΠΑΣΟΚ και ΝΔ θα έδιναν μάχη για την πρωτιά, με προβάδισμα πιθανότατα του ΠΑΣΟΚ, τη στιγμή που ο ΛΑΟΣ θα βρισκόταν κάτω από το όριο εκπροσώπησης στη Βουλή, όπως ενδεχομένως και ο ΣΥΡΙΖΑ, με το ΚΚΕ σε ένα κλασικό 6%.

Δε νομίζω ότι υπάρχει κάτι το "ακραίο" σε αυτό το σενάριο. Ακόμη και αν οι εκτιμήσεις των υποθετικών ποσοστών θεωρηθούν υπερβολικές, η γενική εικόνα είναι δεδομένη: Άνοδος ΠΑΣΟΚ, αντιδραστική συσπείρωση της ΝΔ (σε σχέση με αυτή την παράμετρο ενδεικτική είναι η άνοδος του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του 2000 με πτώση ΔΗΚΚΙ και Συνασπισμού, λόγω της ανόδου της ΝΔ και του υπαρκτού ενδεχομένου να κερδίσει τις εκλογές), πτώση των μικρών κομμάτων.

Θα είχε ενδιαφέρον να δούμε τι θα έγραφαν όσοι έχουν αρχίσει να "κλαίνε" από τώρα τον δικομματισμό. Μάλλον θα υμνούσαν τα ηγετικά χαρίσματα του Βενιζέλου και θα μιλούσαν για "φαινόμενο", αφού θα είχε πετύχει τη νεκρανάσταση του ΠΑΣΟΚ! Πόσο σχετικά είναι ορισμένα πράγματα...

Νομίζω ότι ένα από τα πιο κρίσιμα ερωτήματα της πολιτικής τις τελευταίες δεκαετίες είναι πώς είναι δυνατόν ο απλός Πασόκος να επανεξέλεξε τον κ. Παπανδρέου. Σε αυτό το ερώτημα καμία απάντηση δε μου φαίνεται πειστική.

Το προαναφερθέν σενάριο δεν προεξοφλεί την εκλογική νίκη του ΠΑΣΟΚ, ούτε ότι απαραίτητα μία εκλογή Βενιζέλου (στην αρχηγία της αντιπολίτευσης ή ακόμη και την πρωθυπουργία) θα ήταν ωφέλιμη για τον τόπο. Αυτό απλά δε θα το μάθουμε ποτέ.

Αυτό είναι το κακό με τα σενάρια...

21/1/08

Ευχαριστώ, δε θα πάρω!

Η υπόθεση Ζαχόπουλου αν ανέδειξε ένα πραγματικά μείζον ζήτημα αυτό είναι η κατάσταση των ελληνικών ΜΜΕ. Η αναγωγή περιορισμένης σημασίας ειδήσεων σε κοσμοϊστορικά γεγονότα τα οποία, υποτίθεται, συγκλονίζουν την κοινή γνώμη ή αποτελούν σκάνδαλα ολκής μόνο συμπτωματική δεν είναι.

Το πρόσφατο παρελθόν είναι ενδεικτικό. Πλήθος υποθέσεων ήρθε στο φως την τελευταία τετραετία: υποκλοπές, καρτέλ γάλακτος, δομημένα ομόλογα, απαγωγές των Πακιστανών... Ακόμη και στις περιπτώσεις που πράγματι φαινόταν να υπάρχει ζήτημα και ποινικά κολάσιμο, οι υπερβολές που συνόδευσαν την παρουσίαση των υποθέσεων αυτών έφεραν τελικά τα αντίθετα από τα προσδοκώμενα αποτελέσματα. Με έναν βομβαρδισμό βερμπαλισμών του τύπου "μείζονα κυβερνητική κρίση", "πλήγμα στην αξιοπιστία του Καραμανλή", "γαλάζια παιδιά και κουμπάροι", "χρήμα με συγκεκριμένη κατεύθυνση", "βαλίτσες με όνομα και επώνυμο" κ.λπ. η κοινή γνώμη οδηγήθηκε σε μία, τρόπον τινά, απευαισθητοποίηση. Οι ακραίες συμπεριφορές πολιτικών τε και δημοσιογράφων μπούχτισαν τελικά τον κόσμο, που γρήγορα, εξαιτίας της κοπιαστικής ανακύκλωσης προσώπων και αυθαίρετων θέσεων χωρίς προσθήκη πραγματικά νέων στοιχείων, αδιαφόρησε.

Αυτό θα γίνει μοιραία και με την υπόθεση Ζαχόπουλου. Οι αηδιαστικές υπερβολές ακούστηκαν πριν καλά καλά ο πρώην γ.γ. μεταφερθεί στο νοσοκομείο. Χωρίς καν να ξέρει κανείς τι συνέβη, ο Ζαχόπουλος μετετράπη στον πλέον διεφθαρμένο αξιωματούχο. Δύσκολα θα βρεθεί υπόθεση που να οδήγησε σε έρευνα της Βουλής με λιγότερα στοιχεία. Μακάρι να έχει αποτελέσματα. Αλλά είναι ευκαιρία να αλλάξει όλη η λειτουργία Κυβέρνησης και Κοινοβουλίου. Εάν η Βουλή φέρνει υπουργούς 12 ετών για διευκρινίσεις χωρίς να ξέρει τι ψάχνει, είναι ώρα όλοι οι κυβερνητικοί να αρχίσουν να δίνουν λόγο, συντεταγμένα και προγραμματισμένα. Τότε οι υπερβολές θα είχαν ένα νόημα. Βέβαια το Κοινοβούλιο δεν επέδειξε την ίδια ευαισθησία κατά το παρελθόν όταν υπουργοί προέβαιναν σε απροκάλυπτη επίδειξη του -αδικαιολόγητου- πλουτισμού τους, αλλά ποτέ δεν είναι αργά.

Μέχρι πάντως να ξεφουσκώσει αναπόφευκτα η Ζαχοπούλειος φούσκα θα συνεχίσουμε να ακούμε αηδίες. Δεν εννοώ τα ψέματα και τα κουτσομπολιά που έχουν επικρατήσει τον τελευταίο μήνα. Αυτά κανείς σοβαρός άνθρωπος δεν μπορεί να τα ανεχθεί. Χειρότερη είναι η στάση που τηρούν ορισμένες υποτίθεται σοβαρές δημοσιογραφικές πένες, που, σε συνδυασμό με τα ευρήματα των τελευταίων δημοσκοπήσεων, θεωρούν την πρόσφατη (ακόμη αδιευκρίνιστη) υπόθεση ως τη σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι και προβλέπουν, για πολλοστή φορά, το τέλος του δικομματισμού. Η υπερβολή και ο βερμπαλισμός στην πιο ακραία μορφή τους.

Ο δικομματισμός ως κοινωνικό και πολιτικό φαινόμενο είναι παρών σε όλον τον κόσμο. Αγγλία, Γαλλία, Ισπανία, Γερμανία και, φυσικά, στις ΗΠΑ για να αναφέρω μόνο τρανταχτά παραδείγματα. Ακόμη και στην Ιταλία, με παράδοση ασταθών πολυκομματικών κυβερνήσεων, τόσο με τη συγκρότηση του κόμματος Βελτρόνι και τις αντίστοιχες κινήσεις Μπερλουσκόνι, όσο και με τις εκλογικές μεταρρυθμίσεις που ο (αριστερός!) Πρόντι προωθεί, η κατεύθυνση είναι προς τη συγκρότηση δύο μεγάλων κομματικών πόλων και μονοκομματικών κυβερνήσεων! Μόνο στην Ελλάδα ο δικομματισμός έχει δαιμονοποιηθεί και παρουσιάζεται απρόσεκτα και βιαστικά σαν αχόρταγο αντιδημοκρατικό τέρας. Απλά και μόνο διότι το να τον αντιμάχεσαι έχει βαφτιστεί "προοδευτικό".

Αντιλέγει κάποιος: σε πολλές από τις υπόλοιπες χώρες που αναφέρθηκαν υπάρχουν κυβερνήσεις συνασπισμού. Εύκολη υπεκφυγή το να επικαλεσθούμε το μεσογειακό μας ταμπεραμέντο. Οι συνασπισμοί δεν ταιριάζουν στον Έλληνα. Βάσιμο επιχείρημα, αλλά υπάρχουν και σημαντικότερα που καταδεικνύουν πόσο επιδερμικά προσεγγίζονται οι κυβερνήσεις συνεργασίας. Στην Ισπανία ο κάθε πρωθυπουργός είναι δέσμιος των μικρών και πολλές φορές ακραίων κομμάτων με τα οποία είναι καταδικασμένος να παζαρεύει. Στη Γερμανία, παράδεισο τάχα των πολιτικών συστημάτων, οι μικρότεροι πόλοι αποτελούν υποκαταστήματα των μεγάλων. Πράσινοι και Σοσιαλδημοκράτες, Ελεύθεροι Δημοκράτες και CDU-CSU, προχωρούσαν σφιχταγκαλιασμένοι μέχρι προσφάτως. Και δε θα δυσκολευτούν να συνεχίσουν και στο μέλλον την παρέα τους.

Στα καθ' ημάς τα μνημόσυνα του δικομματισμού με αφορμή το 8% του ΣυΡιζΑ και το 4% του ΛαΟΣ δίνουν και παίρνουν. Η τελευταία κρίση ήταν καταλυτική για το εκλογικό σώμα που αποδοκιμάζει τον δικομματισμό. Είναι έτσι;

Την έλλειψη αξιοπιστίας του πολιτικού συστήματος την έχουμε επισημάνει πολλάκις. Είναι πέραν πάσης αμφιβολίας. Δεν αποτελεί όμως σημερινό φαινόμενο και εν πολλοίς υπεύθυνος είναι ο ίδιος ο ψηφοφόρος. [Ένα κλασικό παράδειγμα είναι το "βρώμικο" 89. Βρώμικα ήταν όσα προηγήθηκαν, και όχι το 89. Πολλοί καταδικάστηκαν, και πολιτικά πρόσωπα, ο ίδιος ο Παπανδρέου αθωώθηκε για μία ψήφο. Κι όμως, ο λαός ήταν που τον επανεξέλεξε, ο λαός που θεωρεί τον ηγέτη μίας διεφθαρμένης κηβέρνησης, αυτόν που διέλυσε την οικονομία και συνέβαλε τα μέγιστα στο μπόλιασμα της δημόσιας διοίκησης με την ακραία διαφθορά και τον κακοήθη κομματισμό, επιτυχημένο Πρωθυπουργό! Ο ίδιος λαός που υποτίθεται ότι έχει αηδιάσει με το πολιτικό σύστημα και είναι ανένδοτος σε θέματα διαφάνειας και χρηστής διαχείρισης. Ο ίδιος λαός που ψηφίζει ΝΔ και ΠΑΣΟΚ!].

Ούτε όμως το "τέλος" του δικομματισμού είναι καινούργιο. Τι γραφόταν όταν ο κ. Αβραμόπουλος ίδρυε το ΚΕΠ και έπαιρνε 10 και 14% στα γκάλοπ; Τα ίδια που γράφονται τώρα με τα οχτάρια του ΚΚΕ και του ΣυΡιζΑ. Τα ίδια ακριβώς πράγματα για την κατάρρευση του διπόλου από το οποίο απαλλάσσεται επιτέλους ο λαός και ο τόπος! Όσο κατέρρευσε τότε ο δικομματισμός τόσο θα καταρρεύσει και σήμερα.

Η πτώση της ΝΔ είναι δεδομένη. Η αναμενόμενη "κυβερνητική φθορά" είναι επιχείρημα ανούσιο. Εάν κυβερνάς καλά δε φθείρεσαι. Η ΝΔ όμως είχε κερδίσει το 2004 την εμπιστοσύνη του λαού. Αποδείχθηκε ανέτοιμη, χωρίς σχέδιο, χωρίς όραμα, χωρίς στελέχη. Και κυρίως χωρίς κότσια. Η παρουσία ενός λαϊκιστικού κομματικού σχηματισμού στα δεξιά της, με ρητορική που είτε αρέσει σε ορισμένους είτε όχι εξακολουθεί να βασίζεται στα (και να καπηλεύεται τα) "ιερά και τα όσια της δεξιάς παρατάξεως" (η οποία δεν εξαφανίστηκε αίφνης επειδή ο Καραμανλής αυτοβαπτίσθηκε "μεσαίος χώρος" και "πλατιά κοινωνική συμμαχία"), αποτελεί μοιραία τον χώρο υποδοχής των δυσαρεστημένων.

Σε αυτό το πλάισιο η ΝΔ θα κατέρρεε και το ΠΑΣΟΚ θα αναδυόταν. Όμως αυτό δε συμβαίνει. Ένας προκλητικά ανίκανος άνθρωπος βρίσκεται στην ηγεσία του. Επανεξελέγη πρόσφατα, αν και μακράν ο πιο άγευστος και άοσμος πολιτικός αρχηγός. Η έλλειψη των στοιχειωδών προτερημάτων, τόσο ηγετικών όσο και επικοινωνιακών, τον καθιστούν κύριο υπαίτιο για την κατάσταση στην οποία περιήλθε το ΠΑΣΟΚ. Και πάλι οι σοφοί ψηφοφόροι φρόντισαν να τον επιβραβεύσουν επανεκλέγοντάς τον! Αναβαπτισμένος ο κ. Παπανδρέου πλέον προχωρά στο εσωκομματικό ξεκαθάρισμα.

Αυτή η κρίση του ΠΑΣΟΚ έχει οδηγήσει στο βλακώδες επιχείρημα ότι ο δικομματισμός είναι στην πραγματικότητα εναγκαλισμός των δύο: κρίση του ενός πόλου (ΠΑΣΟΚ) οδηγεί σε πτώση τον δεύτερο (ΝΔ). Απίστευτη ανοησία. Η πρωτοπορία της ΝΔ αποτελεί αξιοπερίεργο δεδομένης της απογοήτευσης που σκόρπισε στον κόσμο της. Ο κ. Καρατζαφέρης όμως είναι αντιπαθής σε μεγάλη μερίδα νεοδημοκρατών. Το ΠΑΣΟΚ διασύρεται, το ΚΚΕ δεν μπορεί να αποτελέσει χώρο υποδοχής "δεξιών", ενώ ο ΣυΡιζΑ είναι εμετικός για τη συντηρητική παράταξη. Έτσι οι νεοδημοκράτες εξωθούνται στην πλειοψηφία του σε στήριξη της Κυβέρνησης χωρίς καμία πια προσδοκία, απλά γιατί οι υπόλοιποι είναι χειρότεροι. Η κρίση του ΠΑΣΟΚ (όπου κρίση βλ. διάλυση από τον Γιωργάκη) ενισχύει τη ΝΔ, που θα έπρεπε να γκρεμίζεται, όχι γιατί κυβέρνησε χειρότερα από το ΠΑΣΟΚ, αλλά επειδή είχαν επενδυθεί σε αυτήν τόσες ελπίδες που δε δικαίωσε!

8% ο ΣυΡιζΑ; Στις Ευρωεκλογές θα πάρει περισσότερο και θα έρθει ίσως τρίτος. Δεν είναι όμως αποδοκιμασία του πολιτικού συστήματος η καταφυγή σε έναν αποϊδεολογικοποιημένο χαλαρό σχηματισμό, που αποτελείται σε μεγάλο βαθμό από φιγούρες γραφικές. Μία ματιά στην κοινοβουλευτική του ομάδα μόνο απορία μπορεί να προκαλέσει λόγω της συνύπαρξης σοβαρών πολιτικών προσωπικοτήτων και φαιδρών κατασκευασμάτων των media. Είναι αποδοκιμασία του ΠΑΣΟΚ η άνοδος του ΣυΡιζΑ. Ελλείψει σοβαρής εναλλακτικής στον χώρο της κεντροαριστεράς, ο εσμός αυτός φαντάζει προτιμότερος.

Αποτελεί ειρωνία, αλλά αυτή η κρίση στο ΠΑΣΟΚ ίσως αποτελέσει τη θρυαλλίδα πραγματικών εξελίξεων. Ο πολιτικός όμιλος του κ. Βενιζέλου πρέπει να εξελιχθεί το τάχιστον σε κόμμα. Όχι για να εκμεταλλευθεί ευκαιριακά τον ανήμπορο Γιωργάκη, αλλά για να γκρεμίσει οριστικά τον δεύτερο πόλο, το ΠΑΣΟΚ. Ο κ. Βενιζέλος ίσως να μην είναι ο κατάλληλος (αυτό θα κριθεί εκ των υστέρων) αλλά έχει μια ιστορική ευκαιρία. Την ίδια ευκαιρία που δόθηκε στον Παπανδρέου το 2004, να γκρεμίσει ένα κόμμα με σάπια θεμέλια, να το ξεβρωμίσει, να το αποκόψει από το παρελθόν. Όχι απλά να το ανανεώσει. Να το αντικαταστήσει από έναν σύγχρονο κεντρώο σχηματισμό με στελέχη τόσο της κεντροαριστεράς όσο και της κεντροδεξιάς, να απαρνηθεί τον αλλεργιογόνο παπανδρεϊσμό και να εκφράσει ένα κοινωνικό κίνημα καθαρό, αξιόπιστο και ελκυστικό.

Η μέχρι τώρα πορεία του Βενιζέλου δεν κινείται σε αυτή την κατεύθυνση. Δε φαίνεται ούτε αυτός να τολμά. Ίσως φοβάται μη γίνει ένας νέος Αβραμόπουλος. Όμως ο νυν υπουργός Υγείας δεν κινήθηκε εγκαίρως και οι προσδοκίες του ήταν υπέρμετρα αυξημένες: ο κ. Αβραμόπουλος έπεσε θύμα των ΜΜΕ που του φουσκώσαν τα μυαλά. Το ΚΕΠ δεν είχε χώρο να κινηθεί καθώς η ΝΔ βρισκόταν στην έξοδο από την κρίση. Το ΠΑΣΟΚ όμως, με το τόσο επιβαρυμένο παρελθόν και την προσκόλληση του ανήμπορου στην καρέκλα, δεν πρόκειται να ξεβαλτώσει.

Εάν ο Βενιζέλος τολμήσει, ίσως τα πράγματα να αλλάξουν, όχι με κατάρρευση του δικομματισμού, αλλά με αλλαγή του ενός πόλου. Κολοσσιαία αλλαγή, που όμως παραμένει απίθανη, διότι ο λαός είναι που τη φοβάται. Ο ΣυΡιζΑ και ο ΛαΟΣ παραμένουν ακίνδυνοι. Εάν όμως εξελιχθούν σε κόμματα εξουσίας; Σκεφθείτε μία Κυβέρνηση Καρατζαφέρη-Αλαβάνου (ή, χειρότερα, Τσίπρα) με υπουργούς Γεωργιάδη, Πλεύρη, Βελόπουλο, Κοροβέση, Ψαριανό και Χελάκη... Τους εμπιστεύεται κανείς περισσότερο; Αυτό είναι το κρίσιμο ερώτημα. Η κατάρρευση του δικομματισμού όπως προβάλλεται θέλει τα μικρά κόμματα είτε στην Κυβέρνηση, είτε ως εταίρους της. Εάν αυτοί οι άνθρωποι δεν είναι υπουργοί, θα είναι σίγουρα σε θέση να εκβιάζουν την όποια Κυβέρνηση και να επιβάλλουν τις θέσεις τους.

Αυτό λοιπό προσδοκά ο λαός; Σε αυτό ελπίζει; Για μία τέτοιου τύπου εξέλιξη ένα μένει να πει κανείς: Τέλος του δικομματισμού; Ευχαριστώ, δε θα πάρω!

18/1/08

Διασταυρωμένες, εξακριβωμένες και έγκυρες χιονοστιβάδες αποκαλύψεων

Ένας μήνας σχεδόν ολοκληρώθηκε από την απόπειρα αυτοκτονίας Ζαχόπουλου. Ένας μήνας εικασιών, ψεμάτων και παραπληροφόρησης.

Θυμάται κανείς όσα ειπώθηκαν όλο αυτό το διάστημα; Ότι για παράδειγμα υπονοήθηκε με σηφήνεια ότι η παράδοση του DVD στην Κυβέρνηση εντασσόταν στο πλαίσιο "βρώμικης" συναλλαγής; Μα φυσικά όχι. Πώς να τολμήσει κανείς να σκεφτεί σοβαρά ότι ο Θέμος Αναστασιάδης συναλλάσσεται με τη ΝΔ! Αλλά τα -πάντα βασισμένα σε αξιόπιστες πληροφορίες- ψέματα έμειναν.

Πολλά εγκλήματα στην Ελλάδα πέρασαν χωρίς να τιμωρηθούν οι ένοχοι. Όμως είναι η πρώτη φορά που έχουμε ενόχους χωρίς να γνωρίζουμε το έγκλημα. Το μόνο που γνωρίζουμε είναι η ηθικά, αλλά όχι ποινικά, κολάσιμη μοιχεία ενός κρατικού αξιωματούχου. Επί έναν μήνα δε βρέθηκε τίποτε καλύτερο για να στοιχειοθετηθούν τα τέρατα που ακούγονται. Κι ας πέφτουν σα "χιονοστιβάδες" καθημερινά οι -πάντα διασταυρωμένες- αποκαλύψεις.

Και ξαφνικά το "Θέμα" διασπάται εις τα εξ ων συνετέθη. Και διαπιστώνουμε ότι τρομακτικά ποσά παίχτηκαν μέσα σε αυτό το τηλεοπτικής εμπνεύσεως, προελεύσεως και προϊστορίας εκδοτικό εγχείρημα, που καταρρέει όσο γρήγορα πρώτευσε σε πωλήσεις.

Ας σκεφτούμε λοιπόν τον (ανεξάρτητο, βέβαια) εκδότη μιας αντικυβερνητικής εφημερίδας που φαίνεται να παραδίδει ένα μαγειρεμένο DVD στην Κυβέρνηση. Εάν θυμηθούμε το όχι και τόσο μακρινό εκδοτικό παρελθόν στη χώρα μας, εάν λάβουμε υπ' όψιν το τι ακολούθησε μέσα στην εφημερίδα και τις καταγγελίες του συνεκδότη Τριανταφυλλόπουλου, μόνο σκηνή από ταινία μπορεί να έρθει στο μυαλό: "Εδώ έχω ένα απόσπασμα. Το υπόλοιπο όταν πέσεις το χρήμα".

Είτε επιχειρήθηκε εκβίαση της Κυβέρνησης, άγνωστο με τι αντάλλαγμα, είτε όχι, η αλήθεια είναι μία: Οι "δημοσιογράφοι", αντί να προβάλλουν τα προβλήματα του τόπου, έχουν καταντήσει το πιο βρωμερό, αηδιαστικό και σιχαμένο μέρος τους. Αντί να ασκούν κριτική στην εξουσία, διεκδικούν μερίδιό της. Μας έχουν πείσει ότι πρόκειται για μείζον σκάνδαλο, που ταλανίζει την Κυβέρνηση, ενώ η κρίση είναι δική τους και μόνο. Ποιος κατηγορείται και γιατί; Σε τι παρανόμησε ο Ζαχόπουλος και σε τι η Κυβέρνηση; Ποια στοιχεία υπάρχουν που δικαιολογούν τον ορυμαγδό της κιτρινίλας;

Υποθέσεις, εικασίες, συμφέροντα. Αλήθειες; Στοιχεία; Όχι βέβαια...

Δύο παρατηρήσεις για το τέλος:

Εάν τα κατευθυνόμενα ΜΜΕ θέλουν πραγματικά να βλάψουν την Κυβέρνηση, δεν έχουν παρά να προβάλουν τις δεσμεύσεις Καραμανλή πριν το 2004. Για να θυμήσουν στον κόσμο με τι εμπιστοσύνη τον περιέβαλε και τι ελπίδες εναπόθεσε σε αυτόν.

Όσο για το ΠΑΣΟΚ μια κουβέντα. Εάν έχουμε φτάσει στο σημείο οι πλέον αντινεοδημοκρατικές φωνές να θεωρούν προτιμότερη την -όποιας υφής- σχέση με την Κυβέρνηση από το να εξυπηρετήσουν το κόμμα που ποτέ δεν αρνήθηκαν ότι εμπιστεύονται, το ΠΑΣΟΚ του Γιωργάκη είναι καμένο χαρτί. Εάν ούτε ο Θέμος δεν πιστεύει ότι υπάρχει ελπίδα ανάκαμψης του ΠΑΣΟΚ και θυσιάζει την πικάντικη αποκάλυψη στον βωμό των καλών σχέσεων με τη ΝΔ τι να πει κανείς για τον κ. Παπανδρέου και τους συν αυτώ... Ας ετοιμάσουν με την ησυχία τους το Συνέδριο εξόντωσης Βενιζέλου, και ας ετοιμαστούν από τώρα για τις επόμενες εσωκομματικές εκλογές.

15/1/08

Αηδία!

Μου το'λεγαν, δεν το πίστευα, μέχρι που το αναζήτησα και το βρήκα. Αυτό το πράμα αφισοκολλήθηκε στους δρόμους της Αθήνας:


Έχει κι άλλα, απ' ό,τι μαθαίνω, με μικρότερα γράμματα:

Η πιο μεγάλη η χαρά του κάθε εθνοπροδότη είναι του Χριστόδουλου ο καρκίνος στο συκώτι
Το πιο γλυκό κρασί θα πίνω όταν πεθάνει από καρκίνο

Μου λένε, δε, ότι υπογράφουν ως "Αυτόνομοι Προδότες Εθνικής Συνείδησης", αν και το "Αυτόνομοι Ανεγκέφαλοι" θα ταίριαζε καλύτερα.

Το να αναρωτηθεί κανείς ποιος χρηματοδότησε αυτό το αίσχος είναι το λιγότερο. Πάντως αν η "υπογραφή" ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, δε θα ήταν δύσκολο να εντοπίσουν ομοίους τους. Από προδότες άλλο τίποτα τελευταία.

Δεν πρόκειται να κάνω κανένα σχόλιο. Η αφίσα μιλά από μόνη της και, να πω την αλήθεια, δεν είμαι σίγουρος ότι η αναπαραγωγή αυτής της αηδίας μέσω του blog είναι σωστή. Να όμως πού έχει οδηγήσει η εντιεκκλησιαστική εμμονή των τάχα "προοδευτικών": στη στοχοποίηση της Εκκλησίας, στην απόδοση σε αυτήν όλων των "δεινών" και στην αναγωγή του (ανέφικτου στην πραγματικότητα) διαχωρισμού της από το Κράτος σε κοσμοσωτήρια λύση. Διότι οι λέξεις έχουν χάσει την αξία τους. Προοδευτικό είναι κάθετι το "αριστερό", το "ριζοσπαστικό", το "αναρχικό", που δεν αναγνωρίζει "δυνάστες" και "καταπιεστές" -όπως ο Θεός και η Εκκλησία... Όχι αυτό που λύνει προβλήματα και κάνει τη ζωή καλύτερη.

Αλλά μακάρι να χωριζόταν η Εκκλησία από το Κράτος. Με τόσο βαθιά ριζωμένη την πίστη στην κοινωνία, η Εκκλησία θα μπορούσε πολύ καλύτερα να επιτελέσει το πνευματικό της έργο. Και θα γινόταν τόσο ισχυρή, που οι αφελείς πολέμιοί της θα έβγαζαν εξανθήματα (αρκεί να σκεφτεί κανείς έναν διαχωρισμό τύπου Ιταλίας, ένα ορθόδοξο Βατικανό -απευκταία εξέλιξη μάλλον). Διότι δύναμη στην Εκκλησία δεν δίνει κανένας άλλος από τον κόσμο της.

Να δούμε πώς θα τα βάλουν με αυτόν όλοι οι ανεγκέφαλοι.

10/1/08

Για τις Εκλογές στην Κύπρο

Τα δάκρυα τής Χίλαρι, το στημένο επικοινωνιακό τρικ, και η καταλυτική τους επίδραση στην έκβαση των πρόσφατων προκριματικών, μου θύμισαν κάποια άλλα δάκρυα. Όχι για τις ομοιότητες, αλλά για τις εξώφθαλμες διαφορές τους.

Ήταν 7 Απριλίου 2004 όταν μέσω τηλεοράσεως ένιωσα για πρώτη φορά τι σημαίνει να αναριγεί κανείς από συγκίνηση: "Παρέλαβα Κράτος διεθνώς αναγνωρισμένο. Δεν θα παραδώσω Κοινότητα χωρίς δικαίωμα λόγου διεθνώς και σε αναζήτηση κηδεμόνα. Και όλα αυτά έναντι κενών, παραπλανητικών, δήθεν, προσδοκιών. Έναντι της ανεδαφικής ψευδαίσθησης ότι η Τουρκία θα τηρήσει τις δεσμεύσεις της."

Εκείνη τη στιγμή ο Πρόεδρος τής Κύπρου κατέρρεε ψυχολογικά, ορθώνοντας στην πραγματικότητα περήφανα το ανάστημά του. Οι κουβέντες αυτές έβγαιναν από τα χείλη του και αγγίζαν τις καρδιές όλων όσοι διατηρούσαν το φιλότιμο, την αγάπη προς την πατρίδα και την αξιοπρέπειά τους. Διότι ανεξάρτητα από τη θέση του καθενός έναντι του εξαμβλώματος Ανάν, η πίεση που δεχόταν αυτός ο άνθρωπος από όλες τις πλευρές ήταν εμφανώς αφόρητη. Και σε αντίθεση με όσα μας έχουν συνηθίσει οι Ελλαδίτες πολιτικοί, η πίεση, αντί να λυγίσει τον κ. Παπαδόπουλο, τον ενδυνάμωσε. Ακούγοντας τα λόγια του έβλεπα την ιστορία να γράφεται. Έβλεπα τον άνθρωπο η εκλογή του οποίου στην Προεδρία με είχε προβληματίσει, να μετατρέπεται στον ηγέτη που ενσαρκώνει όλες τις αρετές που υποτίθεται ότι εκφράζουν το Έθνος μας και πηγάζουν από την υποτίθεται ένδοξη Ιστορία μας.

Η Ιστορία, όμως, δεν είναι δική "μας". Είναι όλων των προηγουμένων. Η δική μας Ιστορία γράφεται από τις δικές μας πράξεις, τα δικά μας λάθη, τις δικές μας επιλογές. Το πώς θα κριθεί ο Τάσσος Παπαδόπουλος από την Ιστορία δεν μπορεί κανείς να το γνωρίζει. Ούτε αν, όπως ελέχθη, το επόμενο σχέδιο θα είναι χειρότερο από του Ανάν. Πάντως οι ιστορικοί της Ελλάδος και της Κύπρου υπήρξαν εξαιρετικά απλόχεροι. Διότι, αν το Κυπριακό βρίσκεται σε αδιέξοδο, δεν ευθύνεται μόνο η Χούντα, όπως βολικά πιστεύουν ορισμένοι. Έχουμε συνηθίσει να αποποιούμεθα ως Έθνος τις ιστορικές μας ευθύνες και να τις φορτώνουμε βιαστικά και άτσαλα σε μία γελοία ομάδα ανθρώπων, γιατί ξέρουμε ότι κανείς (ευτυχώς) δεν πρόκειται να τους υπερασπιστεί. Ποιος φταίει για την εισβολή; Η Χούντα! Όχι όλοι όσοι είχαν χειριστεί το θέμα μέχρι το 1974. Όχι όσοι προέταξαν το προσωπικό πολιτικό κέρδος. Όχι όσοι προτίμησαν να διατηρηθούν στην εξουσία. Το πραξικόπημα ήταν απλά η σικέ αφορμή για αυτό που κανείς από τους "Εθνάρχες" δεν έκανε τίποτα για να αποτρέψει...

Σε αυτό το ιστορικό παρελθόν πατήσαν και οι υποστηρικτές του σχεδίου Ανάν. Να μην προστεθεί άλλη μία "χαμένη ευκαιρία".

Είχε προηγηθεί η εγκληματική σύμπραξη του Έλληνα Υπουργού Εξωτερικών κ. Παπανδρέου. Του ζωηρότερου και πιο ανυπόμονου εν Ελλάδι υποστηρικτή του εξαμβλώματος. Δεν ήταν ο μόνος (π.χ. Μητσοτάκης, Ντόρα), αλλά ήταν ο μόνος που είχε συμμετάσχει στη διαδικασία. Είχε ασκήσει πίεση. Συνυπέγραψε τη με το στανιό διεξαγωγή δημοψηφίσματος, χωρίς την προηγούμενη έγκριση τού σχεδίου από την ηγεσία της Κύπρου. Εκεί, αρκετοί πολιτικοί "ηγέτες" έσπευσαν να δηλώσουν κι αυτοί υποταγή...

Οι τερατολόγοι δεν εφείσθησαν χρόνου και κόπου. Η διεθνής απομόνωση της Κύπρου σε περίπτωση που το εξάμβλωμα εγκρινόταν από τους Τουρκοκύπριους-Τούρκους Εποίκους (γιατί να μην εγκρινόταν η δικαίωσή τους;) θα την έφερνε σε δυσχερή, τάχα, θέση. Ενώ οι Τουρκοκύπριοι θα αναβαθμίζονταν, μπορεί να αναγνωριζόταν και το ψευδοκράτος...

Πόσο δίκιο είχαν! Σήμερα τι είναι η Κύπρος; Μέλος της ΕΕ και της Ευρωζώνης, έτοιμη για το ΝΑΤΟ, όπου πιθανό βέτο των Τούρκων κάθε άλλο παρά θετικά θα δει η διεθνής κοινότητα. Ενώ η μικρή Κύπρος είναι πλέον σε θέση εξεταστή της Τουρκίας για την είσοδό της στην ΕΕ. Δεν υπήρξε ποτέ ισχυρότερη διπλωματικά θέση για την Κύπρο από αυτήν εις την οποία βρίσκεται σήμερα. Και αυτή, η μόνη φορά που μπορεί να ειπωθεί ότι βρίσκεται σε θέση ισχύος, έπρεπε να θυσιασθεί στο βωμό της "μεγάλης ευκαιρίας". Στην εξομοίωση θυτών και θυμάτων.

Οι υποστηρικτές του εξαμβλώματος δε δίστασαν να κατηγορήσουν τον Παπαδόπουλο. Ότι είναι στενόμυαλος, τυφλωμένος από τον εθνικισμό, δεν ξέρω κι εγώ τι άλλο. Μίλησαν για χαμένη ευκαιρία. Ίσως την τελευταία! Και; Εάν ΗΠΑ και Βρετανία έχουν ήδη αποφασίσει, γιατί οι Κύπριοι πρέπει να δώσουν την έγκρισή τους; Γιατί πρέπει να καθίσουν και να απολαύσουν τον βιασμό, που (υποτίθεται) ότι δεν μπορούν να αποφύγουν; Πού είναι οι "κόκκινες" γραμμές, που η στοιχειώδης εθνική αξιόπρεπεια επιτάσσει να χαραχθούν;

Εάν δεν υπήρχε ο Τάσσος Παπαδόπουλος, σήμερα δε θα υπήρχε Κυπριακή Δημοκρατία αλλά "Cyprus". Με ένα παιδικό τραγουδάκι για ύμνο, ένα πανί με κίτρινη, κόκκινη και γαλάζια γραμμή για σημαία, αλλά με πληθωρικότατο Σύνταγμα, χορταστικούς θεσμούς (Βουλές, Δικαστήρια κ.λπ.) που θα ήταν αδύνατο να λειτουργήσουν στο ελάχιστο, και έναν πάντα πρόθυμο ξενόφερτο αφέντη. Ένα πολιτειακό, κοινωνικό και ιστορικό έκτρωμα.

Όχι, ο Παπαδόπουλος δεν πρόκειται ποτέ να χαρακτηρισθεί Εθνάρχης. Δεν του αξίζει αυτή η υποτιμητική ουρά! Όπως δεν ήταν Εθνάρχης ο Καποδίστριας, αλλά ο Βενιζέλος! Με τέτοια αισθήματα ευγνωμοσύνης αντιμετωπίζουμε όσους πραγματικούς ηγέτες μάς έστειλε η μοίρα... Είναι μάλιστα πολύ πιθανό ο Παπαδόπουλος να κατηγορηθεί για όλα τα μετέπειτα δεινά αυτής της κουκίδας του χάρτη. Κι ας είναι ο άνθρωπος που κατάφερε να την κρατήσει ζωντανή. Που έσωσε την αξιοπρέπειά της, διότι, χωρίς αμφιβολία, ένα εξ αρχής "ναι" του Παπαδόπουλου θα ήταν αρκετό για τους πρόθυμους σωτήρες, και το δημοψήφισμα ίσως να μη γινόταν ποτέ. Είναι ο άνθρωπος που τής έδωσε φωνή.

Αυτός ο άνθρωπος ίσως να απωλέσει το προεδρικό αξίωμα στις προσεχείς εκλογές. Ίσως να πληρώσει εκείνα τα δάκρυα. Η προπαγάνδα ίσως να πιάσει τόπο. Και οι Κύπριοι που αποδοκίμασαν το έκτρωμα να αναδείξουν κάποιον που θα επιχειρήσει να το επαναφέρει από το παράθυρο.

Δεν μπορώ εγώ να κρίνω ούτε το επίπεδο ζωής στην Κύπρο, ούτε την πολιτική Παπαδόπουλου όσο είναι στην εξουσία, ούτε το πόσο ευχαριστημένοι είναι από αυτόν οι ψηφοφόροι. Θα ήταν επιπόλαιο. Ξέρω όμως ένα πράγμα: Στις Εκλογές αυτές οι Κύπριοι πρέπει να ξαναβροντοφωνάξουν το Όχι του 2004. Το χρωστάνε στα παιδιά τους, που πρέπει να συνεχίσουν να μεγαλώνουν ελεύθερα, αγνοώντας τις άνωθεν και έξωθεν εντολές. Το χρωστάνε στο παρελθόν τους, στους αγώνες και το αίμα που έχυσαν για τα χώματά τους. Το χρωστάνε στους εαυτούς τους.

9/1/08

Για γέλια και για κλάματα

Ξενύχτησα χθες παρακολουθώντας την τηλεοπτική κάλυψη των προκριματικών του Νιού Χάμσαϊρ από το CNN. Ακόμα δεν ξέρω γιατί άξιζε να θυσιάσω τον ύπνο μου, αλλά θα λάτρευα μια συντριβή τής Χίλαρι, της γυναίκας που ενσαρκώνει με τον καλύτερο τρόπο την παγκόσμια κρίση πολιτικών και πολιτικής.

Όχι, δε με ενοχλεί που είναι γυναίκα. Άλλωστε, μία από τις σκληρότερες Πρωθυπουργούς στην Ιστορία ήταν η σιδηρά κυρία Θάτσερ, ίσως η μόνη στα χρονικά που αγνόησε το καταραμένο πολιτικό κόστος (ή καλύτερα είχε τη δυνατότητα να το διαβάσει σωστά). Ούτε πρόκειται να επαναλάβω τα χιλιοειπωμένα περί νεποτισμού, οικογενειοκρατίας κ.λπ. (αλίμονο, τι να πει κανείς για τους Μπους τότε!). Η δημοκρατία λειτουργεί παντού ως κολυμβήθρα του Σιλωάμ. Την ψήφισαν για τη Γερουσία οι Νεοϋορκέζοι. Το γιατί είναι μια πολύπλοκη υπόθεση.

Θεωρώ όμως προκλητικό το ότι εκμεταλλεύθηκε τον εξευτελισμό της προκειμένου να γίνει γνωστή και να προβληθεί ως υποψήφια. Διότι, συγγνώμη, αλλά προτιμώ έναν γιο ή μία κόρη, τον ανηψιό ή την εγγονή, από την απατημένη σύζυγο.

Αδικία, βέβαια. Μπορεί να είναι ικανή. Δεν έχω λοιπόν τις γνώσεις να την κρίνω, αλλά αν σταθούμε στη μέχρι τώρα πολιτική της καριέρα, οι παλινωδίες της (με πρώτη αυτήν στο θέμα του Ιράκ) μάλλον δεν είναι και πολύ ενθαρρυντικές.

Επιμένοντας να αντιμετωπίζω την κυρία Χίλαρι ως απλά το πιο διάσημο κέρατο, ήλπιζα να τη στείλει σπίτι της ο Ομπάμα (ή όποιος άλλος) και να ησυχάσουμε. Αμ δε.

Η Κλίντον επεκράτησε και τα γκάλοπ έφυγαν αδιάβαστα -πάλι. Ο λόγος; Η Χίλαρι έβαλε τα κλάματα μπροστά στις κάμερες! Με μία ματιά στα ΜΜΕ μέσω Διαδικτύου έμεινα άφωνος διαπιστώνοντας ότι την ψήφισαν πολλοί ανεξάρτητοι (μη εγγεγραμμένοι στο κόμμα, που σε αυτήν την πολιτεία επιτρέπεται να ψηφίζουν), ότι πολλοί αποφάσισαν τελευταία στιγμή και, το χειρότερο, τα βουρκωμένα ματάκια της Χίλαρι τούς συγκίνησαν και την επέλεξαν. Για υποψήφια Πρόεδρο των ΗΠΑ! Όχι για νικήτρια ριάλιτι! Ομοιότητες με τη Ρούλα Βροχοπούλου συμπτωματικές.

Αναγνωρίζοντας λοιπόν τη σημασία που αποδόθηκε από τα διεθνή μέσα στις προκριματικές των ΗΠΑ, θυμήθηκα την εκλογή Αρχηγού στο ΠΑΣΟΚ από τους φίλους και τα μέλη. Είχα τολμήσει να χαρακτηρίσω ακατάλληλο το εκλογικό σώμα για μια τέτοια διαδικασία, τη στιγμή που οι περισσότεροι υμνούσαν τις διαδικασίες της άμεσης, συμμετοχικής Δημοκρατίας. Πολλοί χρησιμοποιούσαν ως επιχείρημα αυτές τις προκριματικές των ΗΠΑ ή την εκλογή Βελτρόνι στην Ιταλία με "άμεση" εκλογή για να αποδείξουν ότι πρόκειται για διεθνή πρακτική. Εκσυγχρονισμό. Ή μήπως μόδα; Για τις ΗΠΑ το τελευταίο είναι άδικο. Οι προκριματικές έχουν μακρύ παρελθόν. Αλλά μας άρεσαν τόσο οι Πλανητάρχες που επελέγησαν και έπρεπε να τους μιμηθούμε κιόλας;

Εν πάση περιπτώσει, καλύτερη απόδειξη για τη θέση ότι αυτές οι τόσο ουσιώδεις και κρίσιμες πολιτικά διαδικασίες δεν πρέπει να εκφυλίζονται σε Χολυγουντιανά σόου δε θα μπορούσε να δοθεί. Τα δάκρυα τής Χίλαρι συγκίνησαν τον κόσμο και την ψήφισε, κόντρα στα προγνωστικά. Ελπίζω να μην αρχίσει να μυξοκλαίει και ο ΜακΚέην (βετεράνος του Βιετνάμ, αν δεν απατώμαι), διότι το θέαμα θα είναι εξόχως αντιαισθητικό. Αυτός έχει και παρελθόν. Εβδομήντα φορές ακούσαμε χθες ότι ήταν ξεγραμμένος, δεν είχε λεφτά, αναστήθηκε και λοιπά.

Το θετικό είναι ότι ο κ. Βενιζέλος μπορεί τώρα να κερδίσει την Προεδρία. Αντί να δηλώνει "δυναμικά παρών" και να τρομάζει (άκουσον-άκουσον) την πασοκική βάση, ξεσπά μετά την επόμενη ήττα του ΠΑΣΟΚ σε γοερά κλάματα, κραυγάζει ότι αξίζει να γίνει Αρχηγός, ότι μπορεί να ρίξει τη Δεξιά που αυτός ο άχρηστος ο Γιωργάκης είναι ανήμπορος να πολεμήσει, ότι είναι παιδί του λαού (χωρίς το ρολόι του παππού του). Αυτά κι αν δε θα ήταν αντιαισθητικά. Αλλά αγγίζουν τον λαό.

Τέτοια Δημοκρατία αξίζουμε; Να επιλέγεται ο Πλανητάρχης, ή έστω ο Αρχηγός Αντιπολίτευσης και υποψήφιος Πρωθυπουργός μιας μικρής χώρας, με κριτήριο τα δάκρυα και την επιτυχή ή όχι χρήση των επικοινωνιακών τεχνασμάτων; Η επίκληση στο συναίσθημα έχει πάντοτε αξία. Η εικόνα, παρομοίως, πάντα επηρεάζει. Αλλά τα μυξοκλάματα να βγάζουν ηγέτες; Αυτά ζηλέψαν στο ΠΑΣΟΚ; Πολιτική αυτού του επιπέδου οραματίστηκαν;

Στις ΗΠΑ πάντως ακούστηκαν πολλά καυστικά σχόλια. Εάν θα βάλει τα κλάματα μπροστά στον ηγέτη της Βορείου Κορέας, πώς θα αντιδράσει σε περίπτωση πολέμου και άλλα. Το καλύτερο ειπώθηκε από εναν δημοσιογράφο: "Αυτό το δάκρυ έμοιαζε πραγματικά γνήσιο. Στοιχηματίζω ότι έκανε πολύωρες πρόβες".

Αυτά για μια γυναίκα που εξελέγη στη Γερουσία με όπλο ένα ανάρμοστο πούρο και που παραμένει ζωντανή στη μάχη για το χρίσμα με όπλο τα κλαψουρίσματα. Αυτά για το πόσο ώριμοι είναι (είμαστε) οι πολίτες να αξιολογήσουν πολιτικές και ικανότητες.

ΥΓ: Είχα τα κότσια να υποστώ και τις ομιλίες νικητών και ηττημένων. Έχασα το λογαριασμό στο μέτρημα της φράσης "our great nation" και άλλων, τις οποίες αν τολμούσε να εκστομίσει Έλληνας πολιτικός θα τον είχαν πάρει οι "προοδευτικοί" με τις πέτρες ως εθνικιστή, πατριδοκάπηλο και ακροδεξιό. Και μιλάμε για ένα Έθνος με ιστορία πόσων ετών είπατε;

7/1/08

Πέντε μύθοι και μια αλήθεια

Ας το ομολογήσουμε: για τα μαθητικά μας χρόνια (που όσο και να μεγαλώσουμε δεν πρόκειται να λησμονήσουμε) αυτή η ημέρα, που σημαδεύει το τέλος των διακοπών και την επιστροφή στο σχολείο, ήταν η χειρότερη ολόκληρου του χρόνου! Επιστροφή στο άγχος, το αυστηρό πρόγραμμα και τις ευθύνες...

Συμβολικά θα επιστρέψουμε με αυτήν την ανάρτηση και εμείς στο σχολείο, επανερχόμενοι στον προβληματισμό μας για την κατάσταση της Παιδείας, εξετάζοντας ορισμένα από τα δημοσιογραφικά "στερεότυπα" που συνοδεύουν τα εκπαιδευτικά ρεπορτάζ σε ηλεκτρονικό και γραπτό τύπο. Αφορμές ούτως ή άλλως μάς δίνονται αρκετές, ειδικά τελευταία με την αναγωγή της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης σε προτεραιότητα της Κυβέρνησης. Τι ωραία που θα ήταν η μέριμνα αυτή να μην περιοριζόταν σε πομπώδεις διακηρύξεις...

«Τα Eλληνόπουλα δεν πηγαίνουν στο σχολείο διότι θέλουν να μάθουν, αλλά γιατί πρέπει να περάσουν στο πανεπιστήμιο» μάς πληροφορεί σε άρθρο της (που μας έχει ξανααπασχολήσει) η Καθημερινή. Ετούτο περιλαμβάνει δύο επι μέρους επιχειρήματα:

1) Η γνώση δεν παρέχεται με ελκυστικό τρόπο.
Αυτή η θέση πραγματικά με κάνει και απορώ. Το γεγονός ότι η διδασκαλία στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση γίνεται με μέσα πολλές φορές παρωχημένα δεν νομίζω ότι μπορεί κανείς να το αμφισβητήσει. Αυτό που δεν καταλαβαίνω είναι πώς θα γίνει ελκυστική η γνώση για τα παιδιά από 12 έως 18 ετών (διότι για την Πρωτοβάθμια εκπαίδευση τραγουδάκια, ζωγραφίτσες, εκδηλώσεις κ.λπ. πραγματικά πολλές φορές συνδυάζουν γνώση και διασκέδαση).

Στις ηλικίες αυτές είναι απλώς αδύνατον να γίνει κατανοητή η σημασία της πνευματικής καλλιέργειας και της γνώσης. Ακόμη και αν βρεθεί νεαρός μαθητής να ομολογήσει ότι πρέπει να σπουδάσει, είναι πολύ πιθανό να αιτιολογήσει την τοποθέτησή του με τον γονεϊκό εκφοβισμό "δε θέλω να γίνω υδραυλικός ή να κουβαλάω καφάσια" (το γεγονός ότι η συμπαθής τάξη των υδραυλικών εισπράττει μεγαλύτερη αποζημίωση για μία κατ' οίκον επίσκεψη απ' ό,τι π.χ. ο γιατρός αποκρύπτεται!), συνδέοντας έτσι το σχολείο με το πανεπιστημιακό πτυχίο και την μετέπειτα εργασία.

Πρέπει, δε, να ξεχωρίσουμε τον εξοπλισμό και την υποδομή των σχολείων από την ελκυστική ή μη γνώση. Διδασκαλία με ξεπερασμένα μέσα δε σημαίνει απαραιτήτως αποτυχία, όπως και π.χ. η παράδοση τού μαθήματος σε PC ελάχιστα συμβάλλει από μόνη της. (Αυτό το διαπίστωσα οδυνηρά στο Πανεπιστήμιο όταν, προς τα τελευταία έτη των σπουδών μου, όλοι οι διδάσκοντες είχαν ήδη αρχίσει να παραδίδουν με Powerpoint. Ειλικρινά αναπολούσα καθημερινά τον μαυροπίνακα και την καθ' εκάστην εξέταση με το βαθμολόγιο των σχολικών χρόνων...)

Επί της ουσίας: Με ποιον τρόπο μπορεί η γνώση να γίνει ελκυστική; Με ποιον τρόπο μπορούν οι μαθητές να απολαύσουν τη μάθηση; Νομίζω ότι το να αποδίδουμε όλα τα εκπαιδευτικά δεινά στον "απωθητικό" τρόπο διδασκαλίας είναι σφάλμα τραγικό. Διότι το σχολείο είναι εξ ορισμού απωθητικό για την παιδική ψυχολογία. Είναι περιβάλλον καταπιεστικό. Επιβάλλει, ή πρέπει να επιβάλλει, συγκεκριμένο μοντέλο συμπεριφοράς και πειθαρχία. Πρωινό ξύπνημα, επιμέλεια, χρόνο, κόπο. Ακόμη και όταν στο σχολικό πλαίσιο περιλαμβάνονται άλλες εκδηλώσεις (αθλητικές, καλλιτεχνικές κ.λπ.) αυτές απλά "απαλύνουν τον πόνο". Είναι χρήσιμες, διδακτικές, αλλά είναι αδύνατον να επιτευχθεί η διδασκαλία αποκλειστικά με τέτοια μέσα.

Δεν πρέπει βέβαια να οδηγηθούμε σε ακρότητες. Όλες οι παράλληλες εκδηλώσεις, αλλά και η χρήση επικουρικών της διδασκαλίας μέσων και μεθόδων, π.χ. τα πειράματα, η χρήση εποπτικού υλικού, σαφέστατα συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση και αφομοίωση από πλευράς μαθητών, αλλά διευκολύνουν και τους διδάσκοντες. Όλα όμως αυτά δεν πρόκειται να κινήσουν το ενδιαφέρον των λιγότερο επιμελών μαθητών. Δεν πρόκειται να εξαλείψουν τη μαθητική αδιαφορία. Μπορεί να ζωηρέψουν ορισμένα κοφτερά μυαλά, αυτό πρέπει να αναγνωρισθεί, αλλά βρίσκουν κυρίως ανταπόκριση στους ούτως ή άλλως επιμελείς.

Δε νομίζω, λοιπόν, ότι η "απωθητική" διδασκαλία είναι ο ένοχος που ψάχνουμε. Πιστεύω αντιθέτως ότι ένα τέτοιο επιχείρημα είναι εκτός της παιδικής και εφηβικής ψυχοσύνθεσης. Είναι άδικο να έχουμε την απαίτηση οι έφηβοι να κατανοήσουν τη σημασία της πνευματικής καλλιέργειας, είναι υπερβολική, εξωπραγματική απαίτηση. Αυτοί προτιμούσαν, προτιμούν και θα προτιμούν το παιχνίδι, την ανεμελιά, τους νεανικούς έρωτες... Αυτά είναι τα νιάτα, και όχι η ανάληψη ευθυνών που θα βαραίνουν για μια ζωή. Φύσει και θέσει επαναστατικοί και αμφισβητίες, οι έφηβοι βλέπουν το σχολείο ως τον δεύτερο εχθρό, εξ ίσου, αν όχι περισσότερο, καταπιεστικό με τον πρώτο, μεγάλο και... αιώνιο: τους γονείς τους.

2) Αποσύνδεση του σχολείου από την εισαγωγή στο Πανεπιστήμιο.
Πιθανότατα να είμαι ο μόνος σήμερα στην Ελλάδα που τη θεωρεί αν όχι ανέφικτη, επικίνδυνη. Εξηγούμαι:

Αρχίζοντας από τα βασικά και με δεδομένη την αξιοκρατία και τη διαφάνεια (χε-χε) στον τρόπο λειτουργίας των ελληνικών ΑΕΙ και ΤΕΙ, λύσεις τύπου εξετάσεων διοργανωμένων από τα Πανεπιστήμια, εισαγωγή με συνέντευξη, ελεύθερη εγγραφή και εκκαθάριση στην πορεία των σπουδών με αυστηρές εξετάσεις κ.λπ. απορρίπτονται ως ανέφικτες, αναξιόπιστες και εκτός ελληνικής πραγματικότητας.

Μόνη λύση η διεξαγωγή αδιάβλητων εισαγωγικών εξετάσεων. Καθόλου συμπτωματικό το γεγονός ότι οι Πανελλαδικές εξετάσεις ήταν από τους λίγους κατοχυρωμένους στη συνείδηση των Ελλήνων θεσμούς, μέχρι βέβαια που ανέλαβε η Μαριέττα και μάς άφησε και πάλι μαύρη κληρονομιά με όσα έγιναν πέρυσι. Αφού χρειάζονται εξετάσεις θα πρέπει να υπάρχει και κάποιο αντικείμενο προς εξέτασιν. Με δεδομένο λοιπόν ότι ο θεσμός παροχής γνώσης στη νεολαία είναι το σχολείο, τα ενδεχόμενα είναι δύο:
α) Οι εισαγωγικές εξετάσεις βασίζονται στη γνώση που οι μαθητές αποκόμισαν από το σχολείο, άρα η σύνδεση σχολείου και Πανεπιστημίου δεν καταργείται -ανεξάρτητα από την επιμέρους διαδικασία, η οποία ούτως ή άλλως στην Ελλάδα κάθε 3 χρόνια αλλάζει (αποσύνδεση ανέφικτη).
β) Οι εξετάσεις αφορούν σε εξωσχολικό αντικείμενο και επομένως οι υποψήφιοι όχι μόνο υποχρεούνται σε επιπλέον εξετάσεις, αλλά ενισχύεται εξ ορισμού η παραπαιδεία, αφού το κενό της μη διδασκαλίας θα καλυφθεί εν ριπή οφθαλμού από τα φροντιστήρια (αποσύνδεση επικίνδυνη).

Αλλά και το ίδιο το επιχείρημα "η γνώση για τη χαρά της γνώσης" και όχι "για την εργασία και το χρήμα" περισσότερο θυμίζει σύνθημα της Αριστεράς (να σώσουμε την Παιδεία από τον καπιταλισμό και την εμπορευματοποίηση), παρά σοβαρή τοποθέτηση. Οι μόνοι άνθρωποι που επιδιώκουν τη γνώση για προσωπική καλλιέργεια και ευχαρίστηση είναι όσοι έχουν εξασφαλίσει το μέλλον τους (γόνοι βαθύπλουτων οικογενειών, κοσμικές κυρίες κ.λπ.). Για όλους τους υπόλοιπους η δαιμονοποιημένη σύνδεση της Παιδείας με την αγορά εργασίας είναι αυτονόητη. Για ποιο λόγο σπουδάζουμε, αν όχι για να δουλέψουμε και να εξασφαλίσουμε την επιβίωσή μας;

Συνεπώς, για κάθε υπεύθυνο άτομο που προβληματίζεται για το μέλλον του, οι σπουδές δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά το μέσο για την επίτευξη του σκοπού. Δίνει τα εφόδια. Και τελικά αυτή η τάση υποτίμησης της εισαγωγής στα ανώτατα ιδρύματα ως δευτερευούσης σημασίας δεν ισχύει για την πλειοψηφία. Φυσικά αν οι σπουδές προσφέρουν και από μόνες τους ευχαρίστηση και ικανοποίηση έχουμε το ιδανικό, και δεδομένη την επιτυχία.


Παρακολουθώντας με μεγάλο ενδιαφέρον όλα τα εκπαιδευτικά θέματα στα ΜΜΕ, έχω εντοπίσει και άλλους εκπαιδευτικούς δαίμονες στους οποίους αποδίδονται όλα τα δεινά μας:

3) Παπαγαλία.
Η μαθητική νοσταλγία επανέρχεται ολοένα και εντονότερη. "Αυτός θέλει να το μάθουμε παπαγαλία" μόνιμη μαθητική επωδός, μόνιμη δικαιολογία οκνηρίας. Είτε πρόκειται για το Πυθαγόρειο θεώρημα (είναι δυνατόν να μαθευτεί με "δικά μου λόγια";), είτε για το μάθημα της Ιστορίας, είτε για το "Πιστεύω" η παπαγαλία είναι συνέχεια στα μαθητικά χείλη.

Τι είναι όμως η παπαγαλία; Για τους μαθητές είναι ταυτόσημη με την έννοια της αποστήθισης. Το ίδιο συμβαίνει με τους δημοσιογράφους. Δε χρειάζεται όμως να συμβουλευθεί κανείς εκπαιδευτικούς για να αντιληφθεί π.χ. ότι το άθροισμα των τετραγώνων του μήκους των πλευρών ορθογωνίου τριγώνου που πρόσκεινται στην ορθή γωνία δεν είναι το ίδιο με το τετράγωνο του αθροίσματος. Η αποστήθιση είναι απολύτως απαραίτητη.

Ξεκινώντας από αυτό θα ορίζαμε την "παπαγαλία" ως την απόπειρα αποστήθισης χωρίς κατανόηση των λεγομένων. Αυτό δηλαδή που κάνει ο παπαγάλος: μιλάει χωρίς να καταλαβαίνει τι λέει. Λοιπόν, αστεία ή σοβαρά, η παπαγαλία αποτελεί ύψιστη πνευματική διεργασία! Η λογική είναι ευχή και κατάρα για τον άνθρωπο, με αποτέλεσμα η επανάληψη μίας ακατανόητης φράσης να είναι δυσχερής. Πόσω μάλλον η αποστήθιση και ετεροχρονισμένη ανάκλησή της.

Αυτό λοιπόν το τόσο συχνά επαναλαμβανόμενο κλισέ πρέπει να σταματήσει. Με εξαίρεση τις προσευχές (όπου όμως η καθημερινή επανάληψη και οι φιλότιμες προσπάθειες θεολόγων και δασκάλων γρήγορα ξεπουπούλιασαν τον παπαγάλο και έδωσαν τη θέση του στην πραγματική κατανόηση και γνώση) και τον ορισμό της τραγωδίας ("έστιν ουν τραγωδία μίμησις πράξεως..." -το ίδιο ισχύει και εδώ) δεν κατάφερα να παπαγαλίσω ποτέ. Και πάλι στις δύο αυτές περιπτώσεις η αποστήθιση συνοδεύτηκε από κατανόηση του κειμένου, έστω και εν μέρει. Αποστήθιση και κατανόηση είναι αδύνατον να διαχωριστούν. Δοκιμάστε το στον εαυτό σας. Οι "παπαγάλοι" είναι στην πραγματικότητα οι ελάχιστοι που διαθέτουν φωτογραφική μνήμη, για τους υπόλοιπους τα αποτελέσματα είναι κωμικοτραγικά.

Σε αυτόν όμως τον μύθο υπάρχει και μια αλήθεια. Λέγεται στείρα αποστήθιση και δεν έχει τόσο σχέση με την παπαγαλία όσο με το δόγμα "γνώση για τη γνώση". Η στείρα αποστήθιση επιτυγχάνεται με την επιφανειακή κατανόηση, με τα κόλπα και τους μνημονικούς κανόνες, και έχει ως χαρακτηριστικό την έλλειψη στόχου και εφαρμογής. Ταλανίζει κυρίως την τριτοβάθμια εκπαίδευση και οφείλεται στο διαχωρισμό των γνώσεων από την πρακτική εφαρμογή και χρησιμότητά τους.

Προσοχή! Εδώ δε μιλάμε για τις ανόητες ασκήσεις με τις τεράστιες διατυπώσεις, όπου αντί να ζητηθεί το εμβαδόν ενός κύκλου ζητείται η επιφάνεια που βρέχει μια ποτίστρα. Η όποια γοητεία της γνώσης δε βρίσκεται τόσο στο πώς αυτή θα παρουσιασθεί, αλλά στην ιστορία που κρύβει: Η ανακάλυψη πώς και γιατί έγινε, τι κενό κάλυψε, σε τι εφαρμόζεται. Το θεώρημα σε τι μου χρειάζεται. Όχι ως πρόφαση οκνηρίας, αλλά ως αναπόσπαστο κομμάτι του. Πρόκειται δηλαδή για τη χαμένη ευκαιρία της μάθησης, για την αποστέρηση της εξεταστέας και διδακτέας ύλης από την ομορφιά τους. Γιατί σάς τα διδάσκω, ποιες ικανότητες κερδίσατε και, κυρίως, ελάτε να το δείτε στην πράξη. Και η πράξη είναι που διδάσκει.

Θα αναφέρω ένα από πολλά διαθέσιμα προσωπικά παραδείγματα: Η σημασία της κλινικής εξέτασης του αρρώστου τονίζεται συνεχώς στα ιατρικά βιβλία. Τη διδάχθηκα όμως μόνο μία φορά, και αυτή μέσα σε 15 λεπτά! Ενώπιον εκπαιδευτή την εκτέλεσα άλλες δύο φορές και μία τρίτη σε εξετάσεις. Ελάχιστες! Σε όλες τις υπόλοιπες κανείς δεν ήταν δίπλα να κατευθύνει και να διορθώνει. Αλλά ακόμη και αυτά τα δεκαπέντε λεπτά, έστω και αν είναι προκλητικά ανεπαρκή, δεν υποκαθίστανται από διάβασμα ωρών. Αυτή είναι η ουσιαστική αποστήθιση και γνώση, αυτή είναι η επιτυχημένη διδασκαλία, ελκυστική ή όχι, μοντέρνα ή παλαιομοδίτικη: θεωρία, πράξη, ξεκάθαρη στόχευση και χρησιμότητα.

Ας μη μας ενοχλεί λοιπόν η αποστήθιση, αλλά το πώς θα μετατραπεί σε διαδικασία μεστή και γόνιμη.

4) Βαθμοθηρία.
Εντάξει, το άγχος και η πίεση ποτέ δε βοηθούνε. Όμως ο αγώνας για την επίτευξη του καλύτερου δυνατού αποτελέσματος και η συνοδός ψυχολογική επιβάρυνση είναι αναπόφευκτη σε κάθε δραστηριότητά μας. Είτε είναι η δουλειά μας, είτε το σχολείο. Είναι η προσπάθεια να γίνουμε καλύτεροι, η φιλοδοξία που αποτελεί το καλύτερο κίνητρο, όταν παραμένει ευγενής.

Πίσω από αυτό το ψευδεπιχείρημα υποκρύπτεται η αμφισβήτηση του θεσμού της αξιολόγησης. Κι όμως. Είναι δυνατόν να καταργηθεί η αξιολόγηση των μαθητών; Είναι δυνατόν να μην επιβραβεύονται οι άριστοι και να μην ταρακουνιούνται οι υπόλοιποι; Να μην τούς επισημαίνονται οι αδυναμίες τους; Είναι δυνατόν η επισφράγιση της προσπάθειας να στερείται από το μαθητή και στην επιδίωξή της να αποδίδεται η εκπαιδευτική αποτυχία;

Δεν φαίνεται να τους ενοχλεί τόσο η προσπάθεια αυτοεπιβεβαίωσης μέσω της βαθμολογικής δικαίωσης και επιβράβευσης (που τονίζω ότι είναι επιβεβλημένη), όσο η ίδια η βαθμολόγηση. Όπως παντού η αξιολόγηση πονάει. Διότι κανείς δεν έχει τη γενναιότητα να τεθεί στο μικροσκόπιο. Κανείς μας δεν τολμά να καταπιεί την περηφάνεια του και να αποδεχθεί τις αδυναμίες του. Η Αριστερά εδώ έχει βάλει γερά το χεράκι της. Το παλιό αίτημα για το δημοκρατικό πεντάρι δε νομίζω να έχει ξεχασθεί.

Είναι αυτοσκοπός η βαθμολογία; Πρέπει να είναι; Και ναι και όχι. Διότι αν λειτουργεί η διαδικασία αξιολόγησης, ο βαθμός αντικατοπτρίζει την επιτυχία ή όχι της διδασκαλίας, την επίτευξη ή όχι της μάθησης. Ο βαθμός είναι το εργαλείο. Αν δουλεύει σωστά αποτελεί το μέτρο επιτυχίας. Δεν είναι στόχος το ίδιο, αλλά μέτρο της επίτευξής του.

5) Υποχρηματοδότηση.
Αυτό το βάζω επίτηδες. Συνηθίζω, δε, να οδηγώ σε αλλοφροσύνη τους οργανωμένους αριστερούς συνομιλητές μου (με τους οποίους πάντα χαίρομαι να συζητώ ψύχραιμα, διότι έχουν έναν τελείως διαφορετικό τρόπο σκέψης και... αντιδράσεων) με τη φράση "Δε φτάνουν τα λεφτά; Απόδειξέ το!!!", η οποία περικλείει όλη τη νεοελληνική τραγωδία. Όλοι συμφωνούμε ότι δε φτάνουν τα λεφτά. Για την Παιδεία; Για μισθούς; Για συντάξεις; Για την Υγεία; Για τι; Υπάρχει έστω και ένας ικανοποιημένος; Υπάρχει περίπτωση να πούμε "Φτάνει τόσο χρήμα βρε αδερφέ"; Καμία απολύτως. Κρυβόμαστε και πίσω από ένα 5% για την Παιδεία. 5, 15, 25 ή 95, όλα νούμερα εξ ίσου αυθαίρετα, εξ ίσου αδιάφορα, βασισμένα στο τίποτα, παρμένα από πανό και όχι από σοβαρές μελέτες.

Φτάνουν λοιπόν τα λεφτά για την Παιδεία; Κανείς δεν ξέρει! Αυτή είναι η αλήθεια. Διότι κανείς δεν έκατσε να τα μετρήσει, κανείς δεν είδε πού πήγαν, κανείς δεν ξέρει πόσα χρειάζονται. Ας πούμε όμως ότι δε φτάνουν. Το 5% πώς προέκυψε; Γιατί 5 και όχι 7,2%; Γιατί ως ποσοστό επί του Προϋπολογισμού ή του ΑΕΠ και όχι καθαροί αριθμοί σε Ευρώ; Ή γιατί να αυξηθεί η χρηματοδότηση και να μην περικοπούν οι αργομισθίες, οι σπατάλες σε βλακώδεις μελέτες ή οι μισθοί μεγαλόσχημων εκπαιδευτικών αναλυτών, που παρελαύνουν στα κανάλια και τις εφημερίδες για να μεταλαμπαδεύσουν τα φώτα τους, ενώ πληρώνονται κανονικότατα, χωρίς να έχουν μπει σε τάξη 10 χρόνια (καθόλου τυχαίο παράδειγμα αυτό...); Γιατί να ξαναπληρώσει το Κράτος τις καταστροφές των καταληψιών στην Γκράβα ή των εργαστηρίων στο σχολείο του κ. Παπούλια ή σε σχολεία της Θεσσαλονίκης που οι βάρβαροι αγωνιστές της Παιδείας κατέστρεψαν τις πόρτες από τις τουαλέτες; Η βλακεία και η ψυχολογία του όχλου γιατί να βγαίνει από την τσέπη όλων; Ας τα ζητήσουν από τους υποκινητές-καθηγητές, τον Αλαβάνο ή το "Σπίτι του Λαού". Ή καλύτερα από τους ίδιους τους μπαμπάδες και τις μαμάδες τους. Να δούμε τότε αν θα επαναληφθούν τα τρομερά αυτά φαινόμενα και ας σταματήσουμε το κανάκεμα.

Τέλος οι κλάψες. Η Ελλάδα δεν είναι Ελβετία. Επομένως τα όσα χρήματα διαθέτει πρέπει να τα διαχειρίζεται προσεκτικά. Να ξέρουμε πού πηγαίνει τι. Και όχι μόνο να κραυγάζουμε.

Τι λέω όμως τώρα... Στη χώρα αυτή τα χρήματα του Παντείου γίνανε Φερράρι και τζακούζι για τον Αιμίλιο. Μπράβοι κυνηγούσαν τα 3 έντιμα κορόιδα που τον ξεσκέπασαν. Τα 2 έφυγαν από τη ζωή με την ψυχολογική επιβάρυνση από την ιστορία. Και οι ένοχοι έχουν στο πλευρό τους τα μισά μέλη ΔΕΠ της Ελλάδος! Ο Αιμίλιος κάνει και απεργία πείνας για να αποφυλακισθεί... Έχει "σοβαρά προβλήματα υγείας" (πόσο κακός θα είμαι αν θυμηθώ την παραβολή με τον πλούσιο, που μέχρι την τελευταία στιγμή της ζωής του μάζευε;). Άλλοι ήδη αποφυλακίστηκαν, στο τέλος θα βγει κι αυτός. Κι εκείνα τα κορόιδα; Εκείνος ο άνθρωπος που έπαθε έμφραγμα όταν τον κυνηγούσαν οι μπράβοι; Είναι κάτω από το χώμα, δεν έχει προβλήματα. Ας έπαιρνε κι εκείνος μια Φερράρι... Και μετά ζητάμε μελέτες και αξιολόγηση. Δώστε χρήμα... Δε φτάνει. Ποτέ δεν είναι αρκετό. Ποτέ δεν χορταίνει η τσέπη...


Πολλά μπορεί να σκεφτεί κανείς. Όλα τα παραπάνω δεν εγράφησαν από μία αυθεντία, από έναν "ειδικό" (ίσως έπρεπε να ρωτήσουμε τον εθνικό "εκπαιδευτικό αναλυτή" για περισσότερα), ούτε από τον φωτεινό παντογνώστη, δεν αποτελούν παγκοίνως αποδεκτές αλήθειες, αλλά απλά αφορμή για συζήτηση.

Σε ένα όμως συμφωνούμε όλοι: τα πράγματα δεν πάνε καλά. Το γιατί όμως και πάλι θα αποτελέσει σημείο τριβής, διότι για να διαπιστωθεί η αποτυχία και να εντοπισθεί η αιτία της, πρέπει να ορισθεί η επιτυχία. Ο στόχος που δεν πετύχαμε. Αυτή θεωρώ τη μεγάλη αλήθεια, τη μεγάλη πληγή: την απουσία σαφούς στόχευσης του εκπαιδευτικού συστήματος.

Τι θέλουμε από τα σχολεία και τα Πανεπιστήμιά μας; Τι απαιτήσεις θα έχουμε από τους αποφοίτους τους; Εάν θέλουμε καλούς επιστήμονες, είμαστε πολύ αυστηροί στις αρνητικές κρίσεις μας. Διότι βγάζουμε καλούς επιστήμονες. Εάν θέλουμε να ανιχνεύει το σχολείο κλίσεις και ταλέντα, θέλουμε δουλειά, πράγματι. Εάν θέλουμε όμως κάτι περισσότερο, καλλιεργημένους ανθρώπους και δραστήριους πολίτες, σίγουρα έχουμε αποτύχει.

Παράδειγμα ξεκάθαρο η γλώσσα μας. Γελάω όποτε ακούω για επαναφορά του πολυτονικού ή για περισσότερα αρχαία στα Λύκεια. Πόσοι μιλάμε σωστά τα, πολύ ευκολότερα, νέα ελληνικά; Πόσοι μπορούμε να το πούμε αυτό; Και δεν είναι τυχαίο ότι η διδασκαλία του πλέον χρήσιμου και, ίσως, πλέον απαιτητικού αντικειμένου, της γλώσσας, που αποτελεί μόνη μέτρο του επιπέδου και, ναι, της ίδιας της προσωπικότητας του ανθρώπου, σταματά στο Δημοτικό! Στο Γυμνάσιο δίνει τη θέση της στη μεγαλύτερη σχολική παρωδία, την Έκθεση... Αλλά η διδασκαλία, η μη διδασκαλία καλύτερα, της ελληνικής σηκώνει άλλη τόση συζήτηση.

Πριν λοιπόν οι πολιτικοί και πνευματικοί μας ταγοί επιχειρήσουν την επόμενη μεταρρύθμιση, πριν αρχίσουν να αλλάζουν την ύλη και τους συντελεστές βαρύτητας, ας προβληματιστούν. Ας μην αρχίσουν από τη ρίζα, όπως όλοι συμφωνούνε, από τις χαμηλές δηλαδή βαθμίδες (Νηπιαγωγείο και Δημοτικό) προς τις υψηλές, αλλά αντίθετα. Από την κορυφή. Ας κοιτάξουν το μέλλον. Να σκεφτούν την Ελλάδα που θέλουν, τους Έλληνες που θέλουν. Να αγνοήσουν τις προεκλογικές εκτιμήσεις, τα κομματικά οφέλη και τη μακροημέρευση στην εξουσία. Να ονειρευτούν επιτέλους. Να ονειρευτούν κάτι καλύτερο.

Αλλά τι λέω...

4/1/08

Λίγο σεβασμό επιτέλους!

"Να μαζέψει τους απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς εναντίον του κ. Ζαχόπουλου επεχείρησε ο κ. Λευτέρης Ζαγορίτης, αφού σε ραδιοφωνική του συνέντευξη είχε χαρακτηρίσει τη συμπεριφορά του προκλητική. Όλα αυτά τη στιγμή που ο άνθρωπος δίνει στο Νοσοκομείο μάχη για να κρατηθεί στη ζωή".

Τάδε έφη ο μέγας αστήρ της αντικειμενικής ενημέρωσης Αντώνης Λιάρος στο μεσημβρινό δελτίο του Μέγκα. Δελτίο που είχε αρχίσει με τη φράση "εντείνεται η ανησυχία στην Κυβέρνηση μετά τη χιονοστιβάδα αποκαλύψεων για το σκάνδαλο, με τις ευθύνες να αγγίζουν τον ίδιο τον Πρωθυπουργό". Ποιο σκάνδαλο; Α, μα ναι. Ο Ζαχόπουλος είναι μοιχός, αλλά και κλέφτης, ψεύτης, απατεώνας, διεφθαρμένος. Αυτό είναι το σκάνδαλο, διότι αυτά μας λέει συνέχεια το Μέγκα. Αν ο πρώην γ.γ. δεν ήταν διεφθαρμένος τότε ποιο είναι το σκάνδαλο;

Όμως το μεγάλο κανάλι προφανώς θεωρεί κολακευτικό το προφίλ του Ζαχόπουλου, όπως προκύπτει από τις ανύπαρκτες αποκαλύψεις, που όλο διατυμπανίζει αλλά ποτέ δε μας δείχνει. Όσα ακούμε τόσες μέρες γίνονται με σεβασμό στον άνθρωπο που μάχεται για τη ζωή του, και ενοχληθήκαμε από τον Ζαγορίτη;

Μιλάνε για σκάνδαλο. Ας μας πούνε κι εμάς για τι μιλάνε. Είναι κατάχρηση; Παράνομοι αποχαρακτηρισμοί αρχαιοτήτων; Παράτυποι διορισμοί; Και τι στοιχεία υπάρχουνε; Όχι να βγάζουν τον κάθε έναν που ήλπιζε να διοριστεί κι αυτό δεν έγινε ή που δεν του ανανεώθηκε η σύμβαση! Τόσες μέρες βρίσκουμε ενόχους για εγκλήματα που δεν ξέρουμε ούτε τι φύσεως είναι, ούτε καν αν έγιναν. Διότι απλά και μόνο τα πιθανολογούμε! Αλλά πάντα με σεβασμό στην προσωπικότητα του αυτόχειρα! Ο άνθρωπος διασύρεται (και με δική του ευθύνη) επί εβδομάδες αλλά φταίει ο Ζαγορίτης! Όχι όλοι όσοι πετούν τη λάσπη και διαδίδουν τα ψέματα!

ΥΓ: Για τον Ζαγορίτη, τον οποίο δεν έχω σε καμία εκτίμηση, ένα και μόνο πράγμα: εάν έκρινε τη συμπεριφορά του Ζαχόπουλου "δυσάρεστη" ή "προκλητική" έπρεπε να τον έχει στείλει προ πολλού σπίτι του. Διότι είχε αυτή την εξουσία. Αφού ανέλαβε χρέη αξιολογητή συμπεριφορών, ώφειλε να μοιραστεί τις ανησυχίες του με τον Πρωθυπουργό. Τώρα είναι αργά.

Αίσχος, δυσφήμιση!

Και ξαφνικά... ανακαλύψαμε το BBC! Ακούς εκεί, τόλμησαν, λέει, οι Βρετανοί δημοσιογράφοι να αφήσουν υπονοούμενα για τις αποφάσεις του κ. Ζαχόπουλου ως Προέδρου του ΚΑΣ! Τι σκοτεινές αποφάσεις, τι παράνομοι αποχαρακτηρισμοί αρχαιοτήτων. Και πού τα ακούσατε εσείς αυτά από την Αγγλία; Αλλά όλα γίνονται για να μη δώσει το καταραμένο Βρετανικό Μουσείο τα μάρμαρα της Ακρόπολης. Πολύ μυαλό θέλει; Τώρα με κοτζάμ καινούργιο Μουσείο, έτοιμο να τα φιλοξενήσει στην Αθήνα, κάτι έπρεπε να βρουν να πουν οι αχρείοι. Τα ίδια δε μας έκαναν με τους Ολυμπιακούς; Τι για κακοσχεδιασμό και προχειρότητα, τι για υπερκοστολογήσεις, τι για καθυστερήσεις... Την έφαγαν όμως με το Γουέμπλεϊ: και πιο ακριβό και αργοπορημένο παραδόθηκε...

Το παραπάνω παραλήρημα συνοψίζει κωμικοτραγικό ρεπορτάζ από το προχθεσινό δελτίο ειδήσεων του Αντέννα, το οποίο κατήγγειλε την αβάσιμη προσπάθεια του BBC να προσδώσει χαρακτήρα σκανδάλου στην (αποκλειστικά και μόνο ροζ) υπόθεση Ζαχόπουλου. Είπατε τίποτα;

Επί εβδομάδες ολόκληρες τα δελτία ειδήσεων όλων των ιδιωτικών σταθμών ξεκινούν με τη φράση "νέες συνταρακτικές αποκαλύψεις έρχονται στο φως...". Τίποτα καινούργιο δεν έχει βγει από τη στιγμή της προφυλάκισης, με εξαίρεση το μοντάζ της κασέτας. Δηλαδή αν οι ανακριτικές αρχές παρακολουθήσουν ολόκληρο το αποκρουστικό βίντεο τι πρόκειται να αλλάξει;

Ό,τι ακούγεται δεν είναι τίποτα περισσότερο από κουτσομπολιό και εικασίες. Από το DVD τίποτα πέρα από την εξωσυζυγική σχέση του πρώην γ.γ. δε φαίνεται να έχει προκύψει. Ακόμη και η κατηγορία της εκβίασης καλά-καλά δεν έχει στοιχειοθετηθεί. Ωστόσο, όλοι έσπευσαν να καταγγείλουν τις υπερεξουσίες που απολάμβανε ο κ. Ζαχόπουλος υπονοώντας σκάνδαλα κακοδιαχείρισης... Πάνω σε αυτό 3 σχόλια:

Η γενικότερη περί ηθικής προσέγγιση καθιστά έναν σύζυγο που πατά το στεφάνι του ανήθικο. Καλώς ή κακώς, όμως, αυτό δε σημαίνει ότι ο εν λόγω "ανήθικος" διαπράττει αποκλειστικά και μόνο ατιμίες και απάτες. Ή εν πάση περιπτώσει (και βάσει του τεκμηρίου της αθωότητας) δεν μπορούμε να λέμε ό,τι θέλουμε μόνο και μόνο επειδή ο συγκεκριμένος άνθρωπος εξετέθη με τέτοιον τρόπο ή επειδή διαπιστώσαμε ότι διέθετε άνωθεν υποστήριξη και πρωθυπουργικές πλάτες. Πρέπει και να τα αποδείξουμε.

Δεύτερον, όλες οι κατηγορίες διατυπώνονται εκ των υστέρων (δρυός πεσούσης πας ανήρ ξυλεύεται). Τα ΜΜΕ, και από κοντά η Αντιπολίτευση, σκούζουν όχι μόνο χωρίς λόγο (μέχρι στιγμής) αλλά και κατόπιν εορτής. Πού ήσαν όλοι όσοι τώρα διαμαρτύρονται όταν το ΚΑΣ ή όποια άλλη υπηρεσία ελάμβανε τις "βρώμικες" αποφάσεις;

Το τρίτο είναι και το πλέον εξωφρενικό: Τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, οι Έλληνες τάχα "ρεπόρτερ", τα ελληνικά κόμματα και γενικώς οποιοσδήποτε ντόπιος έχει κάθε δικαίωμα να λέει ότι κατεβαίνει στο κεφάλι του, με στόχο την Κυβέρνηση αλλά με μόνα θύματα την αλήθεια και την ενημέρωση. Όταν όμως οι ίδιοι αβάσιμοι ισχυρισμοί απλά αναπαράγονται από τα ξένα ΜΜΕ (διότι αδυνατώ να πιστέψω ότι το BBC έκανε τίποτε άλλο από απλή παρουσίαση της υπόθεσης όπως προβάλλεται στην Ελλάδα) πρόκειται για καταχθόνια σχέδια σπίλωσης της χώρας μας και δυσφήμισής της διεθνώς! Τότε το σκάνδαλο παύει να είναι και γκρίζο και επανέρχεται στη γνωστή ροζ απόχρωση... Τελικά τι χρώμα έχει; Ροζ για τους άλλους και γκρι για εμάς; Ή η διασπορά ανακριβειών, φημών και αβασίμων ισχυρισμών είναι αποκλειστικά σπορ των Ελλήνων δημοσιογράφων;

Δυστυχώς αυτή είναι η δημοσιογραφία στην Ελλάδα. Αντί για την είδηση παρουσιάζονται υποθέσεις και σχόλια. Αντί για τα γεγονότα εμφανίζονται οι "πληροφορίες" των παραθύρων. Πόσες και πόσες φορές δεν διαψεύστηκαν αυτές οι δημοσιογραφικές πληροφορίες;

Και δυστυχώς η Αντιπολίτευση πέφτει και πάλι στην παγίδα. Δε θα πάψω να ρωτάω: Τι ήταν αυτό που θα έλεγε ο κ. Ζορμπάς και η Κυβέρνηση τόσο φοβόταν, υποτίθεται, προεκλογικά; Γιατί το ΠΑΣΟΚ ξέχασε τις βαλίτσες που είχαν "όνομα και επώνυμο"; Ποιες ήταν οι ευθύνες για τις υποκλοπές, ενώ ο ίδιος ο Πρωθυπουργός ήταν το θύμα;

Πότε θα αντιληφθούν ότι με τις τυποποιημένες καταγγελτικού τύπου στα όρια της υπερβολής και της προσβολής του κοινού νου αντιδράσεις τους δεν πετυχαίνουν τίποτε πέρα από το να εκτίθενται οι ίδιοι; Εάν προκύψει έστω και μία εύλογη υπόνοια, ναι. Να φωνάξουν. Να απαιτήσουν να έρθει η αλήθεια στο φως. Ποιος μπορεί να διαφωνήσει; Όχι όμως να επιδοκιμάζουν το κουτσομπολιό και την κατινιά. Γιατί καραδοκούν και οι ξένοι που -δυστυχώς- μας παίρνουν και στα σοβαρά!

Έναν πολύ εύστοχο σχολιασμό για την υπόθεση έκανε σε άρθρο του ο κ. Στάμος Ζούλας, στην Καθημερινή της Κυριακής.

Χρόνια πολλά σε όλον τον κόσμο. Ας ελπίσουμε το 2008 να μάς φέρει περισσότερες ευχάριστες αφορμές για σχόλια. Και κυρίως υγεία και δημιουργικότητα για τον καθέναν μας.