22/1/09

Όσα δε ρώτησε ο Τσίμας

Τον έκανε που τον έκανε τον κόπο και μας έδειξε την εικόνα του περίφημου φινλανδικού σχολείου. Εξαιρετική η προχθεσινή εκπομπή του για την Παιδεία.

Αλλά εξαντλήθηκε στα κλισέ. Μαθητές ξεκούραστοι κι ευτυχισμένοι, που μιλάνε στον ενικό στους καθηγητές τους και που μπαινοβγαίνουν ελεύθερα στα διαλείμματα στο σχολείο. Διδασκαλία εστιασμένη στη γνώση και όχι τις εξετάσεις. Πρωτοποριακή. Πειράματα, πρακτικές εφαρμογές... Σχολεία που κανείς δεν καταλαμβάνει και καταστρέφει.

Τι δε μας είπε ο εξαίρετος δημοσιογράφος; Μερικά παραδείγματα:
Το φινλανδικό σχολικό συγκρότημα που μάς παρουσίασε έμοιαζε με ξενοδοχείο 5 αστέρων. Πώς χτίστηκε και από ποιους πόρους συντηρείται;
Τα βιβλία που είδαμε ήταν ακριβές εκδόσεις. Ποιος τα πλήρωσε;
Με τι μισθούς αμείβονται οι καθηγητές; Τι μέσα τούς διατίθενται για τη διδασκαλία; Αξιολογούνται, αν ναι πώς και από ποιον;

Δε θα συνεχίσω. Τα προβλήματα των ελληνικών σχολείων είναι πολλά και σίγουρα δεν εξαντλούνται στις ανοησίες με τις οποίες τείνουμε να ασχολούμαστε, του τύπου "ύλη", "εισαγωγή στα ΑΕΙ" κ.λπ.

Όσο αρνούμαστε να συμφωνήσουμε στο στοιχειώδες, δηλαδή στην αποστολή του σχολείου, στους στόχους της εκπαιδευτικής διαδικασίας δε θα πάμε πουθενά, γιατί δε θα έχουμε καν καθορίσει προς τα πού θα βαδίσουμε. Δεν πρόκειται για κενή περιεχομένου σοφιστεία. Θέλουμε επιστήμονες; Στοχαστές και φιλοσόφους; Εργάτες; "Ευτυχισμένους" νέους με ελεύθερο χρόνο "για μουσική και άθληση"; Ας αποφασίσουμε, για να πράξουμε αναλόγως.

Αν για παράδειγμα μας ενδιαφέρει να βγάζουμε "καλούς" επιστήμονες... π.χ. καλούς γιατρούς. Ο μέσος όρος ζωής στην Ελλάδα είναι υψηλότερος από τον παγκόσμιο. Και πρωτεύουμε σε κάπνισμα, παχυσαρκία και καθιστική ζωή. Άρα, ή διαθέτουμε (προς τέρψιν του κ. Λιακόπουλου) εξωγήινα πλεονεκτικό γονίδιωμα, ή απολαμβάνουμε εξαίρετης περίθαλψης. Ήτοι... βγάζουμε "καλούς" γιατρούς. Και βγάζουμε τις αξιολογήσεις τύπου PISA και τα μπαλάκια τους που χοροπηδάνε στα σκαλοπάτια άχρηστα.

Ή μήπως όχι; Μήπως έχουμε αναγάγει το μέσο αξιολόγησης σε αυτοσκοπό; Το ζήτημα δεν είναι να ανέβουμε απλά στις αξιολογήσεις ή σε κάθε τύπου δείκτες. Το ζήτημα είναι να αποκτούν οι νέοι Παιδεία και όχι απλά να υποβάλλονται σε εκπαίδευση.

Όσο όμως ανατρέφονται σε ένα νοσηρό περιβάλλον το οποίο ενισχύει και καθαγιάζει συμπεριφορές σαν αυτές που απολαύσαμε και απολαμβάνουμε από τη μαχόμενη για τα δικαιώματά της νεολαία, αυτό είναι πολυτέλεια.

Δικαιώματα. Οι υποχρεώσεις δεν μπήκαν ποτέ στην εξεταστέα ύλη.

12/1/09

Όταν μας περνάνε για ηλίθιους...

Πολλές αφορμές δίνει για σχολιασμό η επικαιρότητα, όμως είναι μία ήσσονος σημασίας είδηση που ξεχώρισα: η πατρική κατοικία Λαλιώτη που... βγαίνει στο σφυρί.

Ο κ. Λαλιώτης καταδικάστηκε τελεσίδικα για συκοφαντική δυσφήμιση σε βάρος του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Τα δικαστήρια αποφάνθηκαν ότι έλεγε εν γνώσει του ψέματα όταν κατηγορούσε τον πρώην Πρωθυπουργό για την υπόθεση της off-shore εταιρίας "Mayo". Πιθανόν για τους περισσότερους το θέμα να είχε ξεχαστεί, όχι όμως και για τον αντιπολιτευόμενο τύπο -μέχρι και πριν από έναν μήνα ενετόπισα ανάκλησή της σε φιλική στο ΠαΣοΚ εφημερίδα, καθόλου τυχαία απ'ό,τι σήμερα φαίνεται.

Τον βίο και την πολιτεία των δύο ανδρών ας την κρίνει ο καθένας όπως νομίζει. Στο δικαστήριο, όπως είναι προφανές, ο κ. Λαλιώτης απέτυχε να στοιχειοθετήσει τις κατηγορίες εναντίον του κ. Μητσοτάκη. Καταδικάστηκε διότι έλεγε ψέματα συνειδητά. Εν συνεχεία, και ο Επίτιμος καταδικάστηκε για υβριστικούς χαρακτηρισμούς εναντίον του πρώην Γραμματέα του ΠαΣοΚ (μεταξύ αυτών και ότι "είναι ό,τι φτηνότερο" έχει συναντήσει στον πολιτικό του βίο, αν δε με απατά η μνήμη μου).

Η σούμα ήταν 80.000 € υπέρ του Μητσοτάκη. Όπως κάθε Έλληνας πολίτης, ο πρώην Υπουργός κλήθηκε να καταβάλει το συγκεκριμένο ποσό στον δικαιωθέντα ενάγοντα. Αγνοώ αν ο κ. Λαλιώτης αντιμετωπίζει πρόβλημα ρευστότητας, όμως επέλεξε αντί για την καταβολή των μετρητών να... εκποιήσει μέρος της πατρικής του περιουσίας. Και οι ανεξάρτητες φωνές της ενημέρωσης μεγαλούργησαν: "Ο Μητσοτάκης βγάζει στο σφυρί το πατρικό του Λαλιώτη στα Δολιανά".

Γιατί ακριβώς εγκαλείται από τα τηλε-Δικαστήρια ο πρώην Πρωθυπουργός; Αντέδρασε δια της νομικής οδού σε ένα συκοφαντικό ψεύδος (σε κάθε περίπτωση, αφού ο κ. Λαλιώτης ανέβαινε προ ολίγων ετών στα κεραμίδια για τη Mayo, θα έπρεπε να έχει στοιχεία...). Και δικαιώθηκε! Μήπως ώφειλε να... χαρίσει στον κ. Λαλιώτη τα χρήματα; Το πώς θα αποζημίωνε τον Επίτιμο ο Λαλιώτης ήταν δικό του θέμα. Καθότι... φτωχός ο ίδιος (!!!) οδηγήθηκε στην τραγική απέλπιδα λύση. Μόνο που δεν είναι καμία φτωχή χήρα, με τρία ορφανά στην αγκαλιά για να τον λυπηθούμε...

Στον καταδικασθέντα συκοφάντη δόθηκε απλόχερα το τηλεοπτικό βήμα για να αρθρώσει τον δακρύβρεχτο λόγο του. Έδωσε, λέει, και θα συνεχίσει να δίνει, τον αγώνα για τη διαφάνεια στον δημόσιο βίο! Που, δηλαδή, και να μην υπήρχε τελεσίδικη δικαστική απόφαση! Δίπλα του σύσσωμο το ΠαΣοΚ, δια του κ. Λοβέρδου. Που είναι απόφοιτος της Νομικής και Συνταγματολόγος...

Το συγκεκριμένο περιστατικό δεν αποτελεί απλά μία ακόμη απόδειξη του τρόπου με τον οποίον λειτουργούν τα ΜΜΕ. Αποτελεί την καλύτερη απόδειξη της πνευματικής νάρκης που διανύουμε ως κοινωνία. Διότι τις ανοησίες και τους θεατρινισμούς του κ. Λαλιώτη πολλά πρόθυμα ώτα θα βρεθούν να ακροασθούν. Αν στην πολιτεία μας η εφαρμογή των νόμων και η εκτέλεση των δικαστικών αποφάσεων συνιστούν "εκδικητική μανία", "εμπάθεια" και δεν ξέρω τι άλλο, και υπάρχουν άνθρωποι με στοιχειώδη πνευματική λειτουργία που να δικαιώνουν έναν άνθρωπο που πέταγε λάσπη χωρίς να διαθέτει στοιχεία, δεν έχουν άδικο οι λαλίστατοι δημοσιογράφοι μας όταν συμπεριφέρονται ωσάν να απευθύνονται σε αγέλη ηλιθίων.

8/1/09

Πού να την πετάξω την μολότωφ;

Ο σεβασμός στη μνήμη ενός ανθρώπου που δε βρίσκεται στη ζωή είναι για μένα αυτονόητος. Ειδικά όταν ο θάνατός του ήταν βίαιος και, άρα, πρόωρος. Όμως κάπου υπάρχει λάθος... Στο μακάβριο ζύγι των θανάτων, αυτός ενός 16χρονου αξιολογείται ως σημαντικότερος από τον (παρολίγον) ενός "μπάτσου". Ο 16χρονος είναι απλά 16 ετών. Ο αστυνομικός δεν αναφέρεται όμως τόσο έντονα ως "20χρονος"...

Ξεκάθαρα πράγματα: η δολοφονία του παιδιού ήταν ένα περιστατικό τραγικό. Ο δράστης-αστυνομικός πρέπει να τιμωρηθεί -όπως προβλέπεται από τον νόμο και αν αυτό προκύψει.

Και εδώ ξεκινάνε όλα.

Κάθε σφαίρα που φεύγει από το όπλο ενός αστυνομικού αποτελεί αφορμή διαδηλώσεων, κραυγών διαμαρτυρίας ενάντια στην αστυνομική βία και καταστροφών και λεηλασιών.

Κανείς δεν προβληματίστηκε αν ο αστυνομικός πυροβόλησε δικαιολογημένα ή όχι (αυτό το σημείο είναι κρίσιμο: το αν ένιωσε να απειλείται). Ούτε αν σκόπευσε, ούτε το αν μπορούσε στις δεδομένες συνθήκες να δράσει αλλιώς. Κανείς δεν ασχολήθηκε με το ποια ακριβώς δραστηριότητα ασκούσε ο νεαρός την ώρα του συμβάντος και κατά πόσον αυτή ήταν έκνομη ή όχι και, αν ναι, αν έθετε σε πραγματικό κίνδυνο τη ζωή του ειδικού φρουρού. Αυτά τα αυτονόητα ερωτήματα δεν απασχόλησαν τους λαλίστατους αναλυτές, αλλά σίγουρα θα προκύψουν στην πορεία της διερεύνησης της υπόθεσης.

Όχι τόσο για την οικονομία της συζήτησης, όσο γιατί (από την εντελώς αλλοιωμένη και ανεπαρκή ενημέρωση περί του συμβάντος) το πιστεύω, θεωρώ ότι ο πυροβολισμός ήταν αδικαιολόγητος. Και ότι ο ειδικός φρουρός πρέπει παραδειγματικά να τιμωρηθεί.

Είναι εύκολο να χαρακτηρίσουμε το συμβάν "ατυχές". Θα έχουμε αγνοήσει όμως την γενεσιουργό δύναμη της Ιστορίας: την ανθρώπινη βλακεία. Όταν σε όλους τους τομείς του Δημοσίου, αλλά και ειδικά στα Σώματα Ασφαλείας, δεν υπάρχει καμία αξιόλογηση, κανένας έλεγχος, και οπλοφορούν άνθρωποι οι οποίοι είναι αμφίβολο αν είναι κατάλληλοι προς τούτο, τέτοια περιστατικά δεν είναι καθόλου ατυχή. Είναι απλά αναμενόμενα.

Το λογικό χάσμα που διαχωρίζει την εγκληματική δολοφονία του παιδιού από τα όσα την ακολούθησαν είναι προφανές στα μάτια και του πλέον αδαούς.

Ένας απερίσκεπτος νταής δεν μπορεί να εκφράζει το "κράτος της δεξιάς". Αν αυτό υπήρχε και μπορούσε στοιχειωδώς να λειτουργήσει, δε θα είχε τίποτα να φοβηθεί από το ανήλικο τέκνο μιας high class οικογένειας -το αντίθετο μάλλον.

Ένας νέος που διαδηλώνει, δεν μπορεί να εκφράζει τον προβληματισμό ολόκληρης της νεολαίας, ειδικά όταν τα δικά του προβλήματα είναι λυμένα... Ακόμα και έτσι να είναι, οι καταστροφές που ακολούθησαν γρήγορα ενεδύθησαν τον μανδύα της "εξέγερσης" του μαθητικού κινήματος. Ας μας μιλήσει κάποιος γι' αυτό το "κίνημα", μια λέξη που τόσο εύκολα ξεστομίζουμε. Κάποιος που συνομίλησε με τους 14χρονους και τους 16χρονους. Ποια είναι τα προβλήματα για τα οποία η σωρευμένη οργή; Τι ζητούν και πώς οι βιαιότητες ως απάντηση σε βιαιότητες τους εξυπηρετεί;

Η γενιά των 700€ δεν είναι μόνο των 700€. Είναι και των 400 του Playstation 3. Είναι και των εκατοντάδων ευρώ των αυτονόητων θερινών διακοπών, των χιλιάδων των δύο και τριών αυτοκινήτων, των δεκάδων χιλιάδων των εξοχικών κατοικιών. Το μαθητικό "κίνημα" συγκροτούν τα καλομάθημενα παιδιά μιας κοινωνίας που έχει λύσει τα βιοποριστικά της προβλήματα, έχει εξασφαλίσει την ευζωία της και αναζητεί τον νέο φανταστικό εχθρό της. Την κρατική εξουσία.

Ή μήπως όχι;

Πώς είναι δυνατόν οι νέοι να εχθρεύονται την κρατική μηχανή, το δυσλειτουργικό και διεφθαρμένο τέρας, όταν αποζητούν σε αυτήν το επαγγελματικό τους καταφύγιο; Περιζήτητες σχολές οι στρατιωτικές και αστυνομικές (οι κατ' εξοχήν εκφραστές της υποτιθέμενης βίας και αυθαιρεσίας!), λόγω της άμεσης αποκατάστασης και εξασφάλισης. Το ίδιο ισχύει για δασκάλους και νηπιαγωγούς, διορισμένους υπαλλήλους του εχθρού... Κι ας μην αναφερθώ στο έσχατο καταφύγιο του κάθε απογοητευμένου από τη ζωή και τον εαυτό του, τον θεσμό των Επ.Οπ. του Στρατού. Ο "μόνος τρομοκράτης" αποτελεί τον πλέον περιζήτητο εργοδότη. Ποιον κοροϊδεύουμε;

***

Υπήρξα και εγώ δεκαεξάχρονος. Το ίδιο και όλοι μας, περάσαμε από την παιδική-μαθητική ηλικία. Πολλά ονειρευτήκαμε... Η εμπειρία όμως της ζωής μας δίδαξε. Αυτό λέγεται ωριμότητα, η αναπροσαρμογή των προσδοκιών μας στις νέες ανάγκες και, κυρίως, στις δυνατότητες μας. Και διαφέρει από τη μιζέρια της παραίτησης από τα νεανικά όνειρα. Αλίμονο αν μας καθόριζαν για μια ολόκληρη ζωή οι ανώριμες και ανεδαφικές προσδοκίες της νιότης. Σα φυλακτό μέσα μας θα μας κρατούν όρθιους, η γλύκα της ανάμνησης όσων αφήσαμε πίσω μας θα μας συνοδεύει. Όμως οι καιροί και οι καταστάσεις συνεχώς μεταβάλλονται δυναμικά. Η αντίληψή μας για αυτές εξελίσσεται. Αλλάζουμε. Όχι πάντα προς το καλύτερο βέβαια...

Δεν μπορεί την αποτρόπαια θεαματική έκφραση της ψυχοπαθολογικής οργής μερικών εκατοντάδων νεαρών, με αφορμή άσχετο μάλιστα περιστατικό, να τη βαφτίζουμε εξέγερση ή κίνημα. Θα αποτελέσει όμως και εγκληματική αβλεψία το να παραλείψουμε την αναζήτηση των κοινωνικών αιτίων της.

Όνειρα και προσδοκίες έχουμε όλοι μας. Έχουν και οι 16χρονοι. Όνειρα για το μέλλον έκανε ο 20χρονος που χαροπαλεύει στην Εντατική. Ονειρεύονται όμως και οι 26χρονοι, όπως εγώ. Η διαφορά μας είναι ότι στις ερωτήσεις τι με απασχολεί, τι με προβληματίζει και τι επιδιώκω από την κοινωνία μπορώ να πω πέντε ξεκάθαρες κουβέντες. Αυτό δε με καθιστά περισσότερο αξιόπιστο συνομιλητή από τα κακομαθημένα παιδαρέλια που αναμασούν τα ίδια και τα ίδια ανούσια τσιτάτα με τα οποία κατηχήθηκαν στις κομματικές θερμοκοιτίδες. Ίσως και εγώ κάποτε να έλεγα τις ίδιες ανοησίες. Δε λέω ότι είμαι καλύτερος. Όμως διαφέρουμε...

Ας αναφέρω κι εγώ τα μίζερά μου όνειρα... Μια κοινωνία που η Αστυνομία θα είναι στην πράξη άχρηστη, επειδή οι νόμοι της θα τηρούνται από τους πολίτες της. Χωρίς νησίδες εκνομίας όπως ο αηδιαστικός θεσμός του ασύλου. Που οι υπάλληλοι των κρατικών επιχειρήσεων θα εξελίσσονται ή θα απολύονται βάσει της προσφοράς τους. Κρατική λειτουργία με αξιοποίηση των νέων τεχνολογίων, για να παταχθεί η γραφειοκρατία, εξαιτίας της οποίας η έμπνευση και το ταλέντο ασφυκτιούν. Μια κοινωνία όπου θα αμείβονται η φιλοτιμία και η εργατικότητα και όχι το κομματικό παρελθόν. Μια κοινωνία όχι αταξική και ισοπεδωτική. Μια κοινωνία μέσα στην οποία κάθε μέλος της θα μπορεί απρόσκοπτα να εκμεταλλευθεί στο μέγιστο τις δυνάμεις του και να πορευθεί ως εκεί που αυτές τον βαστάνε. Με κανόνες, οργάνωση, αλληλοσεβασμό. Μια κοινωνία ελεύθερη.

Τι κίνημα πρέπει να οργανώσω, πού να διαδηλώσω υπέρ της κοινής λογικής; Ποια βιτρίνα πρέπει να κατεβάσω για να φανεί ότι δεν είμαστε όλοι ίδιοι; Πού να την πετάξω την μολότωφ για να ακουστώ;